روایت بقایی از ماجرای توقف مذاکرات؛ نشست چهارجانبه پس از اظهارات ترامپ برگزار نشد
سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست خبری امروز و در پاسخ به نورنیوز درباره ادعای ونس مبنی بر ترک نکردن جلسه پس از تهدیدات ترامپ و روایت دقیق این جلسه با رد برخی روایتها اعلام کرد: گفتوگوها تا ساعت یک بامداد ادامه داشت و پس از یک وقفه کوتاه و همزمان با اظهارات برخی مقامات آمریکایی، نشست چهارجانبه برنامهریزیشده برگزار نشد و مذاکرات در آن قالب ادامه پیدا نکرد.
اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه در نشست هفتگی خود با نمایندگان رسانه های گروهی در پاسخ به سئوال نور نیوز ضمن تشریح نشست چهارجانبه و توقف ادامه جلسه بعد از تهدیدات ترامپ گفت: گفت: من همیشه قول دادم روایت نگویم، بلکه واقعیت را بگویم .نشست چهارجانبهای که قرار بود برگزار شود، تشکیل نشد به همین دلیل روند مذاکرات در آن قالب ادامه پیدا نکرد.
وی ادامه داد: در این نشست هیچگونه تماس مستقیم میان ایران و آمریکا وجود نداشت و تبادل پیامها از مسیرهای دیپلماتیک و سازوکارهای مشخص انجام میشد. جمهوری اسلامی ایران همواره در راستای دفاع از منافع ملی و پیشبرد اهداف کشور، از ظرفیت گفتوگو و دیپلماسی استفاده کرده و تبادل پیامها نیز در همین چارچوب ادامه داشته است.
بقایی ادامه داد: نتایج این رویکرد نیز در مقاطع مختلف قابل مشاهده بوده و دستگاه دیپلماسی کشور همچنان با جدیت مسیر تأمین و صیانت از منافع ملت ایران را دنبال خواهد کرد.
همکاریهای خود را در چارچوب تعهدات قانونی با آژانس ادامه می دهیم
سخنگوی وزارت خارجه درباره همکاری ایران با آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت: جمهوری اسلامی ایران همچنان به موافقتنامه پادمان پایبند است و همکاریهای خود را در چارچوب تعهدات قانونی ادامه خواهد داد.
بقائی با اشاره به درخواست آژانس برای بازرسی از تأسیسات هستهای آسیبدیده ایران پس از تجاوز نظامی اخیر اظهار کرد: درباره چنین شرایطی هیچ شیوهنامه مشخصی وجود ندارد، اما ایران بهعنوان عضو معاهده عدم اشاعه و موافقتنامه پادمان، روالهای جاری را دنبال خواهد کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین به قطعنامه اخیر شورای حکام آژانس اشاره کرد و گفت: از کشورهایی که با رویکردی مسئولانه از همراهی با این قطعنامه خودداری کردند، قدردانی میکنیم. رأی منفی روسیه و چین از اهمیت ویژهای برخوردار بود و همچنین از کشورهایی که در برابر فشارهای سیاسی آمریکا و برخی کشورهای اروپایی ایستادگی کردند، تشکر میکنیم.
وی در عین حال از مواضع برخی کشورهای منطقه انتقاد کرد و افزود: از اینکه برخی کشورهای منطقه با وجود مشاهده اقدامهای تجاوزکارانه و غیرقانونی علیه جمهوری اسلامی ایران به این قطعنامه رأی مثبت دادند، گلهمند هستیم. بقائی تصریح کرد: این کشورها از یک سو بر روابط دوستانه و همسایگی با ایران تأکید میکنند و از سوی دیگر در مجامع بینالمللی مواضعی متفاوت اتخاذ میکنند؛ چنین رفتار دوگانهای قابل قبول نیست و نمیتواند مبنای روابط پایدار و مبتنی بر اعتماد متقابل باشد.
شایعات درباره خرید کالای آمریکایی با پولهای ایران کذب است
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه، در واکنش به گمانهزنیهای رسانهای درباره نحوه هزینهکرد داراییهای ایران، هرگونه محدودیت برای استفاده از این منابع را تکذیب کرد.
بقائی با اشاره به شایعات مطرحشده مبنی بر محدودیت ایران در خرید کالا یا اجبار برای خرید از کشورهای خاص، تصریح کرد: «این ادعاها که هدف از آزادسازی داراییها را تقلیل دادهاند، صحت ندارند. ما در رابطه با اموال آزادشده، بر اساس صرفه و صلاح کشور و تصمیم متولیان امر (از جمله وزارت کشاورزی) عمل میکنیم.»
وی افزود: «هیچ محدودیتی در رابطه با کیفیت یا مبدأ کالاهای وارداتی وجود ندارد. مجوزهای مربوط به فروش نفت اجرایی شده و اموال مسدودشده ایران نیز اکنون کاملاً در دسترس است تا کشور بتواند آزادانه برای تأمین نیازهای خود از آنها استفاده کند.»
سخنگوی وزارت خارجه در پایان تأکید کرد که توضیحات تکمیلی در این زمینه توسط دکتر همتی (وزیر امور اقتصادی و دارایی) ارائه شده و اولویت اصلی، استفاده از این منابع برای تأمین کالاهای مورد نیاز کشور بر اساس تشخیص مسئولان داخلی است.
شکلگیری «واحد مدیریت منازعه» برای نظارت بر آتشبس در لبنان
سخنگوی وزارت امور خارجه در تشریح جزئیات مذاکرات اخیر در سوئیس، از دستیابی به تفاهم اولیه میان ایران، آمریکا و لبنان برای ایجاد یک «سازوکار نظارتی» جهت مدیریت منازعه و توقف جنگ در لبنان خبر داد.
بقایی با اشاره به تداوم تجاوزات رژیم صهیونیستی پس از آتشبس ۱۹ فروردین، تأکید کرد: «توقف جنگ در لبنان یکی از اجزای لاینفک توافقات اخیر (مورخ ۲۸ خرداد) است و تعهد آمریکا در این زمینه کاملاً روشن است؛ لذا هیچ عذر و بهانهای برای تداوم اقدامات غیرقانونی و تجاوزکارانه رژیم صهیونیستی پذیرفته نیست.»
وی درباره سازوکار جدید افزود: «این نهاد با حضور طرفهای ذیربط شامل ایران، آمریکا، لبنان و میانجیگران، وظیفه نظارت بر حسن اجرای توافق آتشبس و جلوگیری از برخوردهای نظامی را بر عهده خواهد داشت.»
وی در پایان خاطرنشان کرد که با توجه به پیچیدگی و تعدد طرفهای درگیر، اصل موضوع در نشست سوئیس مورد توافق قرار گرفته و جزئیات اجرایی این سازوکار در روزهای آینده و طی گفتوگوهای تکمیلی نهایی خواهد شد.
اروپاییها با رفتار خود، جایگاهشان را به حاشیه بردند
سخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به ادعاهای وزیر خارجه فرانسه مبنی بر لزوم مشارکت اروپاییها در تصمیمات مربوط به رفع تحریمها، رویکرد کشورهای اروپایی را «غیرمسئولانه» خواند و تأکید کرد که وضعیت فعلی آنها، نتیجه اقدامات خودشان است.
وی با اشاره به ناتوانی اروپاییها در پیشبرد پرونده موسوم به «اسنپبک» و عملکرد ضعیف آنها در دو جنگ اخیر، تصریح کرد: «اروپاییها به دلیل رفتارهای منفعلانه و فقدان استقلال رأی، خود را به حاشیه راندهاند. این اقدامات نه تنها به اعتبار آنها نیفزوده، بلکه جایگاه آنها را در معادلات بینالمللی متزلزل کرده است.»
سخنگوی وزارت خارجه در پایان خطاب به کشورهای اروپایی خاطرنشان کرد که اگر آنها خواهان ایفای نقش مؤثر در عرصه بینالمللی هستند، باید رویکرد خود را تغییر داده و به جای «نقزنی»، رفتاری مستقل، مسئولانه و مبتنی بر واقعیتهای سیاسی اتخاذ کنند.
هیچ برنامهای برای بازرسی آژانس از مراکز نظامی وجود ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به گمانهزنیهای اخیر درباره مذاکرات هستهای و حضور بازرسان آژانس، هرگونه دیدار با مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در سوئیس و همچنین برنامهریزی برای بازرسی از سایتهای هستهایِ آسیبدیده در جریان حملات نظامی را قاطعانه تکذیب کرد.
وی تأکید کرد: «ما به عنوان عضو معاهده منع اشاعه (NPT) و متعهد به موافقتنامههای پادمان، روال جاری و روشن خود را ادامه خواهیم داد و اساساً شیوهنامهای برای دسترسی آژانس به این مراکز وجود ندارد.»
بقایی ضمن تقدیر از کشورهایی که با رأی منفی یا ممتنع به قطعنامه سیاسی اخیر شورای حکام، با فشارهای آمریکا و تروئیکای اروپا همراهی نکردند، از رفتار برخی کشورهای منطقه بهشدت انتقاد کرد. وی با «دوگانه» خواندن رفتار این کشورها که با وجود اطلاع از تجاوزات نظامی، به قطعنامه علیه ایران رأی مثبت دادند، تأکید کرد: «این رفتار در حالی است که خود این کشورها نسبت به کوچکترین تهدید علیه تأسیساتشان واکنشهای شدیدی نشان میدهند و چنین استانداردی از نظر ما مردود است.»
آمریکا متعهد به لغو تمامی تحریمهای اولیه، ثانویه و بینالمللی علیه ایران شد
سخنگوی وزارت امور خارجه در تشریح جزئیات گشایشهای اخیر، از صدور مجوز رسمی برای فروش نفت، محصولات پتروشیمی و مشتقات نفتی ایران خبر داد. وی تأکید کرد که این مجوزها تنها محدود به فروش کالا نبوده و تمامی الزامات جانبی آن، از جمله خدمات بانکی، پوششهای بیمهای و تسهیلات حملونقل را نیز شامل میشود.
بقایی با اشاره به تعهدات آمریکا بر اساس یادداشت تفاهم اخیر، افزود: «تعهد واشنگتن در این توافق، رفع تمامی تحریمهای اولیه، ثانویه و بینالمللی علیه ایران است.»
وی در پایان خاطرنشان کرد که در کنار اجرای مجوزهای نفتی، یک بازه زمانی ۶۰ روزه برای انجام گفتوگوهای تکمیلی جهت رفع سایر تحریمها در نظر گرفته شده است و ابراز امیدواری کرد که این مذاکرات در روزهای آتی به نتایج مطلوب و نهایی منجر شود.
توانمندی دفاعی ایران «مطلقاً» غیرقابل مذاکره است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به گمانهزنیها درباره احتمال قرار گرفتن موضوعات دفاعی در دستور کار مذاکرات، با لحنی صریح و قاطع تأکید کرد که توانمندی موشکی و دفاعی جمهوری اسلامی ایران، خط قرمز کشور بوده و تحت هیچ شرایطی موضوع هیچگونه گفتوگو یا مذاکرهای با هیچ طرفی نخواهد بود.
وی تصریح کرد که این موضوع از اساس در دستور کار مذاکرات نبوده و در آینده نیز نخواهد بود.
هیچ عذر و بهانهای برای تداوم تجاوز اسرائیل به لبنان پذیرفته نیست
سخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به تداوم حملات رژیم صهیونیستی به لبنان، با تأکید بر اینکه تعهد آمریکا برای توقف جنگ طبق توافقات ۱۹ فروردین و ۲۸ خرداد «روشن» است، اعلام کرد که دیگر هیچ عذر و بهانهای برای تداوم اقدامات تجاوزکارانه این رژیم قابل پذیرش نیست.
وی از دستیابی به تفاهمی برای تشکیل یک «سازوکار نظارتی» با حضور ایران، آمریکا، میانجیگران و دولت لبنان خبر داد. وظیفه اصلی این نهاد، نظارت بر حسن اجرای بند نخست توافقات (توقف جنگ) و پیشگیری از بروز برخوردهای نظامی است.
بقایی با اشاره به پیچیدگیهای این پرونده و تعدد طرفهای درگیر، تأکید کرد که اگرچه اصل موضوع در نشست سوئیس مورد تفاهم قرار گرفته، اما جزئیات اجرایی این سازوکار باید در روزهای آینده از طریق گفتوگوهای تکمیلی نهایی شود.
تعهد در برابر تعهد؛ مبنای اصلی دیپلماسی ایران است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی پیرامون تداوم نقض آتشبس توسط رژیم صهیونیستی و آینده دیپلماسی، تأکید کرد که ایران با رویکردی مسئولانه و مبتنی بر حسن نیت، از تمامی ابزارهای موجود برای تضمین اجرای تعهدات طرفین بهره میبرد. وی با اشاره به یادداشت تفاهم ۲۸ خرداد، طرف اصلی ایران در این توافق را دولت ایالات متحده دانست و بر اصل «تعهد در برابر تعهد» پافشاری کرد. سخنگوی دستگاه دیپلماسی صراحتاً هشدار داد که در صورت عدم پایبندی طرف مقابل به تعهدات خود، ایران بهصورت یکجانبه به اجرای تعهداتش ادامه نخواهد داد. وی همچنین به سازوکار توافقشده در نشست سوئیس اشاره کرد و ابراز امیدواری نمود که این مکانیسم بتواند با کنترل تنشها و نظارت دقیق، گامی مؤثر در مسیر اجرای مفاد یادداشت تفاهم باشد.
اهداف هستهای و رفع تحریمها؛ اولویتهای اصلی ایران است
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که از مذاکرات سوئیس تا رایزنی در عمان، اصلیترین نگرانی و دغدغه ایران چیست گفت: حفظ و تأمین منافع و حقوق ملی جمهوری اسلامی ایران اولویت اصلی ماست. منافع ایران کاملاً روشن و مشخص است. آنچه ما در حوزه هستهای و همچنین در زمینه رفع تحریمها دنبال میکنیم، بارها تشریح و تبیین شده است. فکر میکنم در این زمینه هیچ ابهامی وجود ندارد که جمهوری اسلامی ایران از مسیر دیپلماسی به دنبال تأمین چه حقوق و منافعی است.
داراییهای آزادشده باید تحت اختیار کامل بانک مرکزی باشد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی پیرامون جزئیات و زمانبندی آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران، ضمن اشاره به فعالیت کارگروه مشترک برای نظارت بر اجرای تعهدات طرفین، تأکید کرد که اولویت اصلی تهران، حصول اطمینان از دسترسی آزادانه و بدون محدودیت به این منابع است. وی تصریح کرد که فرآیند آزادسازی باید بهگونهای باشد که بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران بتواند بر اساس تشخیص و نیازهای واقعی کشور، بهصورت مستقل از این منابع برای تأمین مالی و خرید کالاهای مورد نیاز بهرهبرداری کند، زیرا هدف نهایی ایران، امکان استفاده کامل و بدون قید و شرط از تمامی داراییهای خود است.
سفر سوئیس برای کار دیپلماتیک بود، نه تبلیغات رسانهای
بقایی در پاسخ به حواشی پیرامون خروج خبرنگاران از محل اجلاس سوئیس، با تأکید بر اینکه ماهیت این سفر کاملاً کاری و دیپلماتیک بوده است، خاطرنشان کرد که هیئت ایرانی برای اقدامات رسانهای یا تبلیغاتی به سوئیس نرفته بود. وی هدف از این نشست را مطالبهگری جدی و پیگیری اجرای تعهدات طرف مقابل بر اساس یادداشت تفاهم ۲۸ خرداد دانست و تأکید کرد که از نظر هیئت ایرانی، هر عاملی که تمرکز بر این هدف اصلی را تحتالشعاع قرار دهد، ضرورت ندارد؛ لذا در جهت حفظ تمرکز بر دستور کار اصلی نشست، تصمیم بر این شد که از پوششهای رسانهای پرهیز شود.
مخالفت ۷۸ درصدی مردم آمریکا با جنگ، امری طبیعی است
سخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به نتایج نظرسنجی شبکه «سیبیاس» مبنی بر حمایت ۷۸ درصدی مردم آمریکا از پایان فوری جنگ با ایران، این درگیری را جنگی تحمیلی توصیف کرد که توسط هیئت حاکمه آمریکا و رژیم صهیونیستی بر ملت ایران و منطقه بار شده است. وی با اشاره به هزینههای گزاف این نبرد برای تمامی طرفها، از جمله مردم آمریکا، کشورهای منطقه و ایران، مخالفت جامعه آمریکا با اقدام دولتمردانشان در تحمیل این جنگ غیرقانونی را امری کاملاً طبیعی دانست. این مقام مسئول در نهایت با تأکید بر ابعاد جهانی این مخالفت، تصریح کرد که نه فقط مردم آمریکا، بلکه افکار عمومی در سراسر دنیا به شیوههای مختلف، انزجار و اعتراض خود را نسبت به سیاستهای آمریکا در تحمیل «جنگهای بیپایان» بر منطقه و سایر نقاط جهان ابراز داشتهاند.
در بازه ۶۰ روزه درباره موضوع هستهای در کنار موضوع رفع تحریمها صحبت می کنیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره طرح موضوع هستهای در مذاکرات سوئیس گفت: موضوع هستهای در کنار موضوع رفع تحریمها، دو موضوعی است که بر اساس یادداشت تفاهم قرار است در بازه زمانی ۶۰ روزه درباره آنها صحبت شود. اما متن یادداشت تفاهم صراحت دارد که آغاز مذاکره درباره این دو موضوع منوط به اجرای بندهای مشخصی از یادداشت تفاهم است. ما در حال تلاش هستیم برای اینکه همه این بندها به عنوان پیش زمینههای شروع مذاکرات محقق شود. بخشی محقق شده، بخشی در حال اجراست.
وی ادامه داد: اما در نشستی که در سوئیس برگزار شد، به غیر از بیان کلی مواضع توسط طرف آمریکایی، ما هیچ گفتوگوی جزئی درباره موضوع هستهای نداشتیم. آنها مواضع خود را بیان کردند، ما هم پاسخ مقتضی دادیم. در رابطه با تحریمها نیز به همین ترتیب مواردی را به صورت بسیار کلی مطرح کردند. لذا فکر میکنم برای شروع مذاکرات درباره این دو موضوع باید ببینیم وضعیت اجرای تعهدات طبق یادداشت تفاهم به چه سمت و سویی میرود.
هرگونه سازوکار امنیتی در منطقه، باید صرفاً بر پایه تفاهم و همکاری میان کشورهای منطقه باشد
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا در پاسخ به این پرسش که «با توجه به سفر قریبالوقوع وزیر خارجه امریکا به کشورهای امارات، کویت و بحرین، آیا این اقدام را میتوان نشانهای از تلاش واشنگتن برای ایجاد یک ساختار امنیتی در منطقه بر پایه این تفاهمنامه دانست؟» گفت:این موضوع را باید از خود آمریکا و طرفهای منطقهای سؤال کرد. آنچه برای ما اهمیت دارد این است که هرگونه سازوکار امنیتی در منطقه، باید صرفاً بر پایه تفاهم و همکاری میان کشورهای منطقه شکل بگیرد.
وی ادامه داد: حضور نظامی آمریکا در منطقه نشان داده است که چه پیامدها و آسیبهایی برای منطقه و کشورهای آن به همراه داشته است. ما امیدواریم کشورهای منطقه از تجربه این چند ماه و سالهای گذشته درس گرفته باشند.حضور نظامی آمریکا عملاً موجب تفرقه، جدایی و ناامنی در منطقه شده است و کشورهای منطقه باید این واقعیت را مدنظر قرار دهند که آزموده را آزمودن خطاست.
رابطه ایران و عمان رابطهای ممتاز است
بقائی همچنین در پاسخ به سوال دیگری درباره هدف سفر هیئت ایرانی به عمان گفت: سفر هم دو جانبه است؛ یعنی در راستای تقویت مناسبات جمهوری اسلامی ایران و عمان. رابطه ما با عمان رابطه بسیار ممتازی است. موضعگیریهای دولت عمان در حین تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، موضعی مسئولانه و منطبق با حقوق بینالملل بود. از این جهت ما قدردان رویکرد مسئولانه عمان هستیم.عمان در ۱۰ تا ۲۰ سال گذشته نقش مهمی داشته برای جلوگیری از تنش و کمک به پیشبرد فرایندهای دیپلماتیک. از این جهت نیز اقدامات عمان قابل تمجید است.
در رابطه با تنگه هرمز، عمان به عنوان دولت ساحلی نقش مهمی دارد و قرار است در این گفتگوها، در جریان سفر جناب آقای قالیباف به مسقط، درباره ادامه هماهنگیها در رابطه با موضوع تنگه هرمز نیز گفتگو شود.
تشکیل چهار گروه برای پیگیری اجرای یادداشت تفاهم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «آیا سازوکار مشخصی برای کمیته نظارت بر اجرای تفاهم، تعریف شده است؟ اعضای آن چه کشورهایی هستند و هر یک از طرفین چه نقشی در تعیین اعضا دارند؟» گفت: ما دیروز مذاکرات فنی را به ریاست آقای غریبآبادی معاون حقوقی و بینالمللی وزارت خارجه، ادامه دادیم. فعلاً در رابطه با تشکیل چهار گروه تفاهم شده که بخشهای مختلف مندرج در یادداشت تفاهم را برای اجرای آن رصد کنند. کمیتهای که تشکیل شده، موسوم به «کمیته عالی پیگیری اجرای یادداشت تفاهم» شامل نمایندگان ایران و آمریکا و دو کشور میانجی است. کارگروههایی هم در سطوح پایینتر، فعالیت خود را از دیروز آغاز کردهاند و در روزهای آینده هر زمان که لازم باشد، جلسات برگزار خواهد شد.
سفر پزشکیان به اسلام آباد در پاسخ به سفرهای قبلی مقامهای پاکستانی است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره جزئیات سفر امروز رئیسجمهور به پاکستان، گفت: سفر رئیسجمهور به پاکستان، سفر به یک کشور همسایه و دوست است. ما با پاکستان روابطمان، بهویژه با توجه به نقشی که پاکستان در این دو سه ماه اخیر در میانجیگری بین ایران و آمریکا ایفا کرد، روابط مهمی است. در چند ماه گذشته، مقامهای پاکستانی در سطوح مختلف سفرهای متعددی به ایران داشتند. این سفر در پاسخ به سفرهای قبلی مقامهای پاکستانی است و در جهت روابط دوجانبه که برای ما بسیار مهم است.جزئیات آن حتماً در حین سفر و بعد از سفر توسط دفتر رئیسجمهور محترم اطلاعرسانی خواهد شد.
نظر شما