صفحه اقتصاد گزارش می دهد:
افزایش قیمت سوخت در آمریکا؛ تنگه هرمز چگونه ماشینهای آمریکایی را متوقف کرد؟
با گذشت ۱۲ روز از آغاز جنگ منطقهای آمریکا و اسرائیل علیه ایران، اثرات اقتصادی این بحران بهسرعت به داخل خاک ایالات متحده رسیده است. قیمت بنزین در برخی ایالتهای آمریکا از مرز ۵ دلار برای هر گالن عبور کرده و تحلیلگران این جهش را حاصل تنشهای دریایی در تنگه هرمز و افزایش جهانی قیمت نفت میدانند. این وضعیت، بار دیگر پیوند مستقیم میان سیاست خارجی و معیشت شهروندان آمریکایی را آشکار کرده است.
در حالی که توجه جهان به تبعات نظامی درگیری آمریکا و اسرائیل علیه ایران جلب شده، بازار انرژی آمریکا با دومین موج افزایش قیمت نفت برنت به بالای ۱۰۰ دلار مواجه شد.
مسدود شدن نسبی تنگه هرمز — شریان حیاتی انتقال بیش از یکسوم صادرات جهانی نفت — موجب اختلال در مسیر نفتکشها و افزایش سریع نرخ حملونقل دریایی شده است.
کارشناسان انرژی میگویند هر اختلال ۵ درصدی در عبور نفتکشها از تنگه هرمز، قادر است تا ۱۵ درصد بر قیمت جهانی نفت تأثیر بگذارد. پیامد مستقیم این وضعیت افزایش نرخ مواد سوختی در پالایشگاههای داخلی آمریکاست، که اکنون به شکل ملموسی در جایگاههای سوخت ایالتهای غربی به چشم میخورد.
عبور قیمت بنزین از مرز روانی ۵ دلار در ایالتهای غربی
طبق دادههای میدانی شبکههای داخلی آمریکا، ایالتهای کالیفرنیا، واشنگتن و اورگن بیشترین جهش قیمت سوخت را تجربه کردهاند. در برخی مناطق کالیفرنیا، تابلوهای سوخت عدد بیسابقه ۵.۰۳ دلار به ازای هر گالن بنزین معمولی را نمایش میدهند. این سطح از قیمت، از ژوئن ۲۰۲۲ تاکنون مشاهده نشده بود و به معنای بازگشت شوک انرژی به اقتصاد خانوار آمریکایی است.
اقتصاددانان دانشگاه UCLA اشاره میکنند که در هر افزایش یک دلاری قیمت بنزین، هزینه سالانه حملونقل خانوادههای متوسط آمریکایی حدود ۸۰۰ دلار بالا میرود. بنابراین، عبور از مرز ۵ دلار میتواند موجی از نارضایتی اجتماعی و کاهش فروش کالاهای مصرفی را در هفتههای پیشرو رقم بزند.
تأثیر تنگه هرمز و جنگ منطقهای بر بازار جهانی نفت
تحلیلگران بینالمللی علت اصلی این افزایش را اختلال در تنگه هرمز میدانند؛ همان گذرگاهی که ایران در پاسخ به تهدیدات آمریکا، کنترل و امنیت آن را تشدید کرده است. بهگفته کارشناسان، ایالات متحده و اسرائیل با آغاز درگیری، عملاً موجب بسته شدن موقت مسیر نفتکشها شدند و این امر به رشد دومرحلهای قیمت نفت برنت و وستتگزاس منتهی شد.
در این میان، تحلیل رسمی مرکز انرژی لندن نشان میدهد که هر روز توقف یک نفتکش در منطقه، تا ۴ میلیون بشکه از عرضه جهانی نفت را کاهش میدهد. این کاهش عرضه، به شکل آنی بر قیمت سوخت مصرفی در ایالتهای وابسته به واردات سوخت اثرگذار است.
چشمانداز تورم سوختی و تأثیر بر اقتصاد خانوار
افزایش قیمت سوخت، یکی از عوامل کلیدی تورم در ایالات متحده است. هر یک درصد رشد در قیمت نفت، میتواند حدود ۰.۰۴ درصد افزایش سطح عمومی قیمتها (CPI) را در پی داشته باشد. با توجه به جهش اخیر، پیشبینی میشود تورم سوختی تا اوایل فصل تابستان ۲۰۲۶ دوباره روند صعودی پیدا کند.
شرکتهای حملونقل و توزیع مواد غذایی نیز در حال بازنگری هزینهها هستند؛ چرا که افزایش قیمت سوخت رابطه مستقیم با نرخ نهایی کالاهای مصرفی دارد. در نتیجه، رقابت انتخاباتی در آمریکا ممکن است تحت تأثیر بحران سوختی جدید قرار گیرد — بحرانی که ریشه آن نه در سیاست اقتصادی، بلکه در درگیری منطقهای علیه ایران نهفته است.
چشمانداز جهانی انرژی؛ بازتعریف سیاست نفتی آمریکا
وابستگی بازار جهانی نفت به مسیرهای ترانزیتی خلیج فارس، یک محدودیت ساختاری برای آمریکا ایجاد کرده است و هرگونه تنش در ایران میتواند مستقیماً بهای انرژی در بازار داخلی آمریکا را تخریب کند.
افزایش قیمت بنزین در ایالتهای آمریکا، تصویری روشن از ارتباط مستقیم امنیت خلیج فارس با معیشت آمریکاییها را ارائه میدهد. از دید اقتصادی، هر موج نظامی در منطقه نهتنها ساختار انرژی جهان را متزلزل میکند بلکه پایههای تورم داخلی و نارضایتی اجتماعی در غرب را نیز تقویت مینماید.
تغییر ناگهانی قیمت سوخت از ۴ تا بیش از ۵ دلار در کمتر از دو هفته، نشان میدهد جنگ علیه ایران تنها در میدان نبرد خلاصه نمیشود؛ بلکه نبردی است که اکنون در پمپبنزینهای آمریکا و سفره خانوادههای آمریکایی نیز جریان دارد.
نظر شما