اختصاصی صفحه اقتصاد
رقابت منطقهای برای جذب مهندسان نفت؛ ایران چه راهبردی دارد؟
افزایش گلایههای شغلی و معیشتی در میان کارکنان صنعت نفت، بار دیگر توجهها را به اهمیت سرمایه انسانی در این بخش راهبردی جلب کرده است؛ موضوعی که به باور کارشناسان، در صورت بیتوجهی میتواند به کاهش ماندگاری نیروهای متخصص و تشدید رقابتپذیری کشورهای منطقه منجر شود.
در صنعت نفت، زیرساختها بدون نیروی انسانی متخصص کارایی چندانی ندارند. کارکنانی که در شرایط سخت عملیاتی، از سکوهای دریایی تا تأسیسات مناطق گرمسیری، مسئولیت حفظ جریان تولید را بر عهده دارند، از مهمترین داراییهای این حوزه محسوب میشوند. با این حال، گزارشها و تحلیلهای منتشر شده در سال ۱۴۰۴ نشان میدهد بخشی از کارکنان نسبت به وضعیت حقوق، مزایا و امنیت شغلی خود ابراز نگرانی کردهاند. این شرایط باعث شده بحث درباره سیاستهای نگهداشت نیروی انسانی و رقابت با بازار کار منطقهای، به یکی از محورهای مهم گفتوگو در حوزه انرژی تبدیل شود.
فشار معیشتی در مشاغل سخت؛ چالش همگامی حقوق با تورم
کار در واحدهای عملیاتی نفت و گاز، بهویژه در مناطق جنوبی کشور، همواره با سختیهای خاصی همراه بوده است؛ از گرمای شدید گرفته تا دوری از خانواده و شیفتهای فشرده. در چنین شرایطی، تناسب میان سطح دریافتی و هزینههای زندگی به یکی از مطالبات اصلی کارکنان تبدیل شده است.
برخی کارشناسان حوزه منابع انسانی معتقدند اگر سازوکارهای جبران خدمات متناسب با نرخ تورم بهروزرسانی نشود، انگیزه شغلی کاهش مییابد. در مقابل، مدیریت هزینهها و محدودیتهای بودجهای نیز از عواملی است که تصمیمگیری در این حوزه را پیچیده میکند. همین دوگانگی، ضرورت طراحی نظام پرداختی منعطف و متناسب با شرایط اقتصادی را بیش از پیش برجسته کرده است.
رقابت منطقهای برای جذب متخصصان

کشورهای فعال در حوزه انرژی در خلیج فارس طی سالهای اخیر سرمایهگذاری قابل توجهی برای جذب نیروهای ماهر انجام دادهاند. بستههای مزدی رقابتی، مزایای رفاهی و فرصتهای پیشرفت شغلی از جمله ابزارهایی است که میتواند جابهجایی نیروی کار متخصص را تسهیل کند.
تحلیلگران هشدار میدهند از دست دادن نیروهای باتجربه، علاوه بر هزینههای آموزشی، میتواند انتقال دانش فنی را نیز با مشکل مواجه کند. به همین دلیل، بسیاری بر این باورند که ایجاد مشوقهای ماندگاری و تعریف مسیرهای شغلی روشن، راهکاری کلیدی برای حفظ سرمایه انسانی در صنعت نفت است.
مالیات، مزایا و انگیزه کار در مناطق عملیاتی
یکی از موضوعات مطرح در میان کارکنان، نحوه اعمال برخی کسورات و مزایاست که به گفته ناظران میتواند بر جذابیت کار در مناطق عملیاتی اثر بگذارد. این مناطق به دلیل شرایط خاص جغرافیایی و کاری، معمولاً نیازمند سیاستهای حمایتی متفاوت هستند.
کارشناسان پیشنهاد میکنند بازنگری در بستههای رفاهی، ارائه مشوقهای غیرنقدی و توجه به کیفیت زندگی کارکنان میتواند نقش مهمی در افزایش رضایت شغلی داشته باشد. چنین اقداماتی نهتنها به حفظ نیروها کمک میکند، بلکه بهرهوری سازمانی را نیز تقویت خواهد کرد.
شکافهای استخدامی و مسئله عدالت سازمانی

ساختارهای متنوع استخدامی در صنعت نفت، از نیروهای رسمی تا پیمانکاری، گاه به تفاوتهایی در سطح مزایا و امنیت شغلی منجر میشود. برخی تحلیلگران معتقدند اگر این فاصلهها مدیریت نشود، ممکن است احساس نابرابری در محیط کار شکل بگیرد.
در همین راستا، پیشنهادهایی مانند استانداردسازی مزایا، بهبود شرایط قراردادها و افزایش شفافیت در مسیر تبدیل وضعیت، از سوی صاحبنظران مطرح شده است. هدف چنین اصلاحاتی، تقویت حس تعلق سازمانی و جلوگیری از کاهش انگیزه در میان نیروهای اجرایی عنوان میشود.
سرمایه انسانی؛ مؤلفهای کلیدی در امنیت انرژی
تجربه جهانی نشان داده است که پایداری تولید انرژی، بیش از هر چیز به نیروی انسانی توانمند وابسته است. از این رو، سیاستهای مرتبط با آموزش، رفاه و نگهداشت کارکنان میتواند به اندازه سرمایهگذاری در تجهیزات اهمیت داشته باشد.
بسیاری از کارشناسان تأکید دارند که برنامهریزی بلندمدت برای منابع انسانی، نهتنها ریسک کمبود نیروی متخصص را کاهش میدهد، بلکه به افزایش تابآوری صنعت در برابر چالشهای آینده کمک میکند. در نهایت، نحوه پاسخگویی به مطالبات کارکنان میتواند به شاخصی مهم برای ارزیابی کارآمدی مدیریت در این صنعت تبدیل شود.
نظر شما