"صفحه اقتصاد" گزارش می دهد:
دارو گران، بیمه کماثر؛ مردم میان درمان و هزینههای زندگی گرفتارند
افزایش هزینه دارو و درمان، در حالی فشار بیشتری بر خانوارها وارد میکند که محدود شدن پوشش بیمهای و افزایش پرداخت از جیب، دسترسی بیماران به خدمات درمانی را دشوارتر کرده است. در چنین شرایطی، خلوتتر شدن برخی مطبها و مراکز درمانی میتواند نشانهای از عقبنشینی مردم از درمان باشد؛ زنگ خطری که به گفته عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس، باید جدی گرفته شود.
صفحه اقتصاد - وقتی بیمار برای پرداخت هزینه دارو، نسخه خود را بررسی میکند و در نهایت ناچار میشود بخشی از اقلام دارویی را از سبد درمانش حذف کند، دیگر نمیتوان از یک «گرانی ساده» سخن گفت؛ مسئله، مستقیماً به دسترسی مردم به درمان و سلامت آنها مربوط میشود.
دارو که باید یکی از حلقههای اصلی زنجیره درمان باشد، برای بسیاری از خانوارها به یکی از سنگینترین هزینههای زندگی تبدیل شده است. افزایش قیمت دارو از یک سو و کاهش یا محدود شدن پوشش بیمهای از سوی دیگر، شرایطی ایجاد کرده که حتی برخورداری از بیمه نیز همیشه به معنای توان پرداخت هزینههای درمان نیست.
این مسئله تنها به بیمههای پایه محدود نمیشود. در برخی موارد، بخشی از اقلام دارویی که پیشتر تحت پوشش بیمههای تکمیلی قرار داشتند نیز از فهرست پوشش خارج شده یا سهم پرداختی بیمار افزایش یافته است. در نتیجه، سبد دارویی تحت پوشش کوچکتر شده و بیمار برای داروهایی که پیشتر بخشی از هزینه آنها توسط بیمه پرداخت میشد، ناچار به پرداخت سهم بیشتری از جیب خود است.
مطبهای خلوت؛ نشانهای از عقبنشینی از درمان
در چنین شرایطی، خلوت شدن برخی مطبها و مراکز درمانی را نمیتوان صرفاً یک اتفاق صنفی یا مقطعی دانست. بیماری که باید همزمان هزینه ویزیت، آزمایش، تصویربرداری و دارو را پرداخت کند، ممکن است مراجعه به پزشک را به تعویق بیندازد، درمان را نیمهکاره رها کند یا حتی از تهیه برخی داروهای ضروری صرفنظر کند.
زنگ خطر دقیقاً همینجاست؛ مردم ممکن است از درمان عقبنشینی کنند، نه به دلیل اینکه بیماری ندارند، بلکه به دلیل اینکه توان پرداخت هزینه آن را ندارند.
این نگرانی از سوی نمایندگان مجلس نیز مطرح شده است. احمد آریایینژاد، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس، با انتقاد از افزایش قیمت دارو و هزینههای درمان، گفت وقتی بیمار توان پرداخت هزینه دارو و درمان خود را ندارد، طبیعی است که مراجعه او به مراکز درمانی و مطبها کاهش پیدا کند. به گفته وی، آثار این وضعیت را میتوان در خلوتتر شدن برخی مراکز درمانی مشاهده کرد و این مسئله باید برای مسئولان یک زنگ خطر جدی باشد.
کمبود داروهای حیاتی؛ فاصله کوتاه میان کمبود و بحران
آریایینژاد با اشاره به مشکلات موجود در تأمین دارو، بهویژه داروهای ضروری و حیاتی، اظهار کرد کمبود دارو تنها یک مسئله اقتصادی نیست، بلکه در برخی موارد مستقیماً با جان و سلامت بیماران ارتباط دارد. اگر داروی ضروری یک بیمار بهموقع تأمین نشود، ممکن است بیماری تشدید شده و حتی جان بیمار به خطر بیفتد.
نماینده مردم ملایر در مجلس با تأکید بر اینکه برخورداری از درمان بهموقع و مناسب حق هر فرد است، افزود: متأسفانه به دلایل مختلف، از جمله گرانی دارو و افزایش هزینههای پزشکی، بخشی از مردم ناچار شدهاند درمان خود را به تعویق بیندازند یا حتی از ادامه آن صرفنظر کنند.
وی همچنین بر ضرورت ایجاد سازوکاری برای پیشبینی کمبود دارو تأکید کرد و گفت ایکاش سامانهای وجود داشت که حداقل چند ماه زودتر درباره احتمال کمبود داروهای ضروری هشدار میداد تا مسئولان فرصت کافی برای برنامهریزی، تأمین و توزیع دارو داشته باشند.
آریایینژاد بخشی از مشکلات حوزه دارو را ناشی از تحریمها و محدودیتهای خارجی دانست، اما تأکید کرد که در داخل کشور نیز باید با هماهنگی و مدیریت بهتر منابع، آثار این فشارها کاهش یابد.
عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در بخش دیگری از اظهارات خود به نمونههایی از هزینههای سنگین درمان اشاره کرد و گفت مشکلات تأمین دارو تنها به بیماران قلبی محدود نمیشود و بیماران مبتلا به بیماریهای مختلف با مشکلات جدی مواجه هستند.
وی افزود: بیماری را میشناسم که برای ادامه درمان خود به دو آمپول در ماه نیاز دارد و هزینه همین دو آمپول حدود ۷۴ میلیون تومان است؛ در حالی که این فرد کارگر و مستأجر است و باید ماهانه چنین مبلغی را فقط برای داروی خود پرداخت کند.
آریایینژاد ادامه داد: بیمار دیگری برای جلوگیری از تشدید بیماری و عوارض آن به وسیلهای نیاز دارد که هزینه آن حدود یک میلیارد تومان است؛ در حالی که این فرد مستخدم قراردادی یک مدرسه است. سؤال اینجاست که چنین بیماری چگونه میتواند این هزینه را تأمین کند؟
به گفته وی، در یک مورد وعده داده شده حدود ۴۰۰ میلیون تومان برای تأمین بخشی از هزینه درمان بیمار تهیه شود، اما وقتی هزینههای درمان به چنین ارقامی رسیده است، کمکهای مقطعی نمیتواند پاسخگوی نیاز بیماران باشد.
ضرورت بازنگری در تخصیص منابع ارزی
نماینده مردم ملایر در مجلس با تأکید بر ضرورت یافتن راهکارهای اساسی برای مشکلات حوزه دارو گفت به جای اینکه پس از بروز مشکل برای هر بیمار به دنبال جمعآوری کمک باشیم، باید ریشه مشکلات را بررسی کنیم و ببینیم منابع کشور چگونه هزینه میشود و آیا امکان صرفهجویی و اولویتبندی در مصرف منابع و ارز وجود دارد یا خیر.
وی افزود اگر مدیریت منابع مالی و ارزی با صرفهجویی و اولویتبندی بیشتری انجام شود، میتوان بخشی از این منابع را به تأمین داروهای ضروری و نجات جان بیماران اختصاص داد.
آریایینژاد تأکید کرد که در شرایط فعلی، مسئولان باید با همکاری یکدیگر برای حل مشکلات مردم تصمیمگیری کنند و اولویت نخست در حوزه سلامت باید این باشد که بیمار، بهویژه فردی که به داروی حیاتی نیاز دارد، به دلیل مشکلات مالی یا کمبود دارو از درمان محروم نشود.
داروی حیاتی نباید در صف تأمین بماند
عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس با اشاره به اهمیت تأمین مستمر داروهای قلبی و سایر داروهای حیاتی گفت دارویی که برای یک بیمار ضروری است، نباید در زمره اقلامی قرار گیرد که تأمین آن به تأخیر میافتد؛ چرا که فاصله میان کمبود دارو و به خطر افتادن جان بیمار گاهی بسیار کوتاه است.
اکنون مسئله اصلی تنها افزایش قیمت دارو نیست؛ ترکیب گرانی، کاهش قدرت خرید، محدودیت پوشش بیمهای، افزایش پرداخت از جیب و دشواری تأمین برخی اقلام حیاتی، میتواند بخشی از جامعه را به سمت حذف یا تعویق درمان سوق دهد.
اگر این روند ادامه پیدا کند، خلوتتر شدن مطبها نه نشانه کاهش بیماری، بلکه میتواند نشانه افزایش فاصله میان مردم و نظام درمان باشد؛ فاصلهای که هزینه آن در نهایت نه فقط بر دوش خانوارها، بلکه بر سلامت عمومی جامعه تحمیل خواهد شد.