پروژه جنجالی چین در بنادر جهان ناپدید شد
پلتفرم لجستیکی چین که زمانی با هدف ایجاد یک شبکه گسترده برای تبادل دادههای حملونقل توسعه یافته بود، طی سالهای اخیر با تغییرات مهمی در همکاریهای بینالمللی مواجه شد.
صفحه اقتصاد - LOGINK حدود دو دهه پیش در استان ژجیانگ چین راهاندازی شد. هدف اولیه این پلتفرم، سادهکردن فرایند حملونقل کالا و جایگزینکردن بخشی از فرایندهای کاغذی با یک شبکه دیجیتال برای تبادل اطلاعات بود.
این پروژه بعدها مورد حمایت پکن قرار گرفت و توسعه بینالمللی آن به یکی از اولویتهای وزارت حملونقل چین تبدیل شد. LOGINK در سال ۲۰۱۰ با ژاپن و کره جنوبی برای تبادل دادههای حملونقل همکاری کرد و در ادامه، بهدنبال اتصال به شبکههای لجستیکی و بنادر اروپایی نیز رفت.
در سال ۲۰۱۵، وزارت حملونقل چین LOGINK را در ارائهای به یک کمیسیون سازمان ملل، «درگاه یکپارچه متصل به سامانههای اطلاعات لجستیکی جهان» توصیف کرده بود.
چرا واشنگتن LOGINK را یک تهدید میدید؟
به گزارش رویترز، نگرانی آمریکا تنها به فعالیت تجاری این پلتفرم محدود نبود. مقامهای آمریکایی و کارشناسان امنیتی هشدار داده بودند که دسترسی گسترده LOGINK به دادههای حملونقل میتواند اطلاعاتی درباره حجم محمولهها، مسیرها، قیمتها و جریان تجارت جهانی در اختیار پکن قرار دهد.
برخی مقامها حتی احتمال استفاده از این شبکه برای ردیابی محمولههای نظامی حساس، از جمله تسلیحات ارسالشده از سوی آمریکا به اوکراین و تایوان را مطرح کرده بودند؛ محمولههایی که بخشی از آنها از شبکههای تجاری حملونقل عبور میکنند.
با این حال، خود LOGINK این نگرانیها را رد کرده است. لی ژائو، یکی از مقامهای این پلتفرم، در سال ۲۰۲۴ به دفتر نماینده تجاری آمریکا اعلام کرد:LOGINK توانایی جمعآوری اطلاعات حساس تجاری یا نظارت مستمر بر جابهجایی محمولههای جهانی را ندارد.
فشار آمریکا و آغاز عقبنشینی بینالمللی
نقطه عطف در سال ۲۰۲۲ رقم خورد؛ زمانی که LOGINK به یک پروژه بینالمللی برای تبادل داده میان سامانههای دیجیتال بنادر پیوست. گزارش یک کمیسیون آمریکایی هشدار داده بود که این همکاری میتواند دامنه ارتباط LOGINK با بنادر بینالمللی را به شکل قابلتوجهی افزایش دهد. پس از آن، فشار واشنگتن افزایش یافت. گروهی از قانونگذاران آمریکایی خواستار مقابله با گسترش LOGINK شدند و در سال ۲۰۲۳ نیز میشل استیل، نماینده وقت کنگره، از انجمن IPCSA خواست روابط خود با این پلتفرم را قطع کند.
کنگره آمریکا نیز قانونی تصویب کرد که وزارت دفاع این کشور را از قرارداد با نهادهای مرتبط با LOGINK منع میکرد و مقامهای آمریکایی را موظف میساخت متحدان واشنگتن را به کنارگذاشتن این پلتفرم ترغیب کنند. در مقابل، مقامهای ژاپن و کره جنوبی به رویترز اعلام کردند: دادههایی که در چارچوب همکاری با LOGINK مبادله میشد، محدود بوده و شامل اطلاعاتی مانند زمان ورود و خروج کشتیها و عملیات بارگیری و تخلیه میشده است.
همکاریهای کلیدی یکی پس از دیگری متوقف شدند
با وجود فشارهای آمریکا، رویترز نتوانسته علت دقیق توقف فعالیت LOGINK را مشخص کند. اما نشانههای عقبنشینی این پلتفرم از سال ۲۰۲۴ آشکار شد. مشارکت LOGINK در IPCSA پس از توقف پرداخت حق عضویت پایان یافت و وبسایت این پلتفرم نیز تقریباً در همان دوره از دسترس خارج شد. جدیدترین نسخه قابل دسترس آن در آرشیو Wayback Machine مربوط به ژوئن ۲۰۲۴ است.
همکاری سهجانبه چین، ژاپن و کره جنوبی نیز متوقف شد. چین نشست برنامهریزیشده برای مارس ۲۰۲۴ را به دلیل «شرایط داخلی» لغو کرد و پس از آن نشست دیگری برگزار نشد.
ژاپن نیز دسترسی خود به دادههای LOGINK را از دست داد. یک مقام وزارت حملونقل ژاپن در اوت به رویترز گفت این دسترسی بیش از یک سال پیش قطع شده و تلاشهای توکیو برای تماس با طرف چینی نیز بینتیجه مانده است.
LOGINK در اروپا هم به نتیجه نرسید
تلاش پکن برای گسترش LOGINK در اروپا نیز دستاورد محدودی داشت. بندر سینش پرتغال در سال ۲۰۱۷ برای بررسی امکان تبادل داده با LOGINK تفاهمنامهای امضا کرد، اما به گفته مقام این بندر، همکاری به نتیجه قابلتوجهی نرسید. Portbase، سامانه دیجیتال بندر روتردام، نیز در سال ۲۰۱۹ تفاهمنامهای با LOGINK امضا کرد، اما این همکاری از مرحله گفتوگوهای مقدماتی فراتر نرفت.
در اوایل سال ۲۰۲۲، دولت هلند درباره همکاری Portbase با LOGINK پرسشهایی مطرح کرد و در نهایت این پروژه ادامه پیدا نکرد.
از «پروژه کلیدی» تا دفترهای خالی
همزمان با توقف همکاریهای خارجی، مشکلات LOGINK در داخل چین نیز افزایش یافت. بر اساس پروندههای ثبتشده در Qichacha، شرکت تجاری پشت مرکز عملیاتی LOGINK در ونژو از ژانویه ۲۰۲۴ دستکم با ۳۹ پرونده قضایی مواجه شده که ارزش مجموع آنها حدود ۱.۳ میلیون دلار است. بخشی از این پروندهها به اختلافات کارگری و بخشی دیگر به پرداختنشدن هزینه خدمات مربوط میشود.
حتی یک شرکت تابعه China Mobile در اکتبر ۲۰۲۵ از LOGINK به دلیل اختلاف قراردادی درباره ارائه خدمات شکایت کرد و دادگاه این پلتفرم را به پرداخت بدهی محکوم کرد. رویترز در ماه سپتامبر از مرکز عملیاتی LOGINK در ونژو بازدید کرد؛ اما نشانه چندانی از فعالیت در ساختمان دیده نمیشد. چراغها خاموش، میز پذیرش خالی و کابلهای رایانهها جمعآوری شده بودند.
با این حال، روی دیوار همان دفتر متروکه، شعار حزب کمونیست چین درباره برنامه این کشور برای بهرهگیری از زنجیرههای تأمین جهانی تا سال ۲۰۳۵ همچنان باقی مانده بود.