علت نامگذاری روز ۲۳ ذیالقعده روز زیارتی امام رضا چیست؟
در این مطلب از صفحه اقتصاد توضیحاتی درباره علت نامگذاری روز ۲۳ ذیالقعده روز زیارتی امام رضا خواهیم پرداخت، با ما همراه باشید.
صفحه اقتصاد -
در این مطلب از صفحه اقتصاد توضیحاتی درباره علت نامگذاری روز ۲۳ ذیالقعده روز زیارتی امام رضا خواهیم پرداخت، با ما همراه باشید.
روز_زیارتی_مخصوص
امروز یک فرصت استثنایی است….
ما انسان ها همه به نوعی تنهاییم ، حس غریبی و غربت گاه گاهی به سراغمان می آید و ما را در افق های زندگیمان بی کس و تنها نشان می دهد.
گاهی در کنج این تنهایی ها با خدای خود خلوتی می کنیم و اشکی می ریزیم ، و اما گاهی چنان دلتنگیم که هیچ اشک و گریه ای سبکمان نمی کند.
روحمان طالب پرواز است و قفس جسم را بر نمی تابد ، دلمان پر پر می زند و نمیداند کجا برود آرام و قرار نداریم ساعت ها به سختی می گذرند و ثانیه ها در گذر خود نیشی به تن رنجورمان می زنند .
اما در حوالی این چنین احساساتی گاه درهای نوری گشوده می شود ، گاه بغضی از دل سرچشمه می گیرد و جاری می شود و دلتنگی ها را با خود می برد ، گاه در آغوش خدا جا می شوی و گرم ، گرم که میشوی یخ دلت آب می شود ، پرنده بی تاب دل آرام می گیرد و نغمه می خواند « الا بذکر الله تطمئن القلوب» در آشیانه یاد خدا آرام می گیرد .
و گاهی صدایی ، راهی نشانت می دهد در کویر دلتنگی ها و سردرگمی ها، چون قطب نمایی آسمانی مقصد آرامش را نشان می دهد « ای حرمت ملجأ درماندگان»
در این زمان هاست که همه وجود ما عزم و اراده می شود به سمت قبله دل های غریب ،به صحن غریب اهل بیت(علیهم السلام) ، و چشم ها دو دو می زند که هر چه زودتر منور به نور گنبد طلایش شوند و جان ها در فضای پر نور و متبرک آرامگاهش آرام گیرند.
این دلتنگی ها به سراغ خیلی از ما می آید، و حال و هوایمان را عوض می کند ، دلمان را راهی مشهد مقدس می کند .
بسیاری بار سفر می بندند و می روند و بسیاری به خاطر مشکلات زندگی پابوسی امام مهربان را به فرصت های بعد موکول می کنند ، فرصت هایی که شاید هرگز پیش نیاید و شاید هم زودتر از آنچه فکرش را بکنیم راهی اش شویم.
از عبدالعظیم حسنی روایت شده است که گفت: شنیدم امام محمد بن علی الجواد (علیهماالسلام) می فرمایند: «هر که پدرم را زیارت کند و از باران یا سرما یا گرما به او آزاری رسد، خداوند آتش را بر بدنش حرام کند»
اما یک فرصتی هست که دور و نزدیک نمی شناسد درهای آسمان و زمین همه به سمت مشهد الرضا باز است ، هر کجا باشیم می توانیم زیارت کنیم ، می توانیم غم های غربتمان را با حضرتش در میان بگذاریم و همه کسان عالم را داشته باشیم .
می توانیم از پشت میز کارمان ، در خیابان هنگام قدم زدنمان،در پارک و… مستقیم به آقا وصل و متوسل شویم و سفره دل بگشاییم .
درست است که هر کجا هستیم و در هر زمانی امامان عزیز ما اگر بخواهیم متوجه ما می شوند و به درد دلمان می رسند .
اما امروز یک فرصت استثنایی است ،یک بار عام است برای شرفیابی خدمت شاه خراسان ، هر گوشه عالم باشیم ، چه در مشهد الرضا باشیم چه در دورترین نقطه این کره خاکی ، یک سلام که بدهیم جواب می شنویم …
بله امروز روز زیارتی آقا امام رضا علیه السلام است ، روز بیست و سوم ذی القعده ،23 ذی القعده روز بسیار شریفی است، روز زیارتی مخصوص امام رضا (علیه السلام) است و زیارت آن حضرت از دور و نزدیک سنت است.
سید بن طاوس در کتاب «الإقبال بالأعمال الحسنة»، در ذیل اعمال روز 23 ذی القعده می نویسد: «در بعضی از کتابهای دانشمندان غیر عرب دیدهام که زیارت امام رضا (علیه السلام) در روز 23 ذی القعده، از نزدیک یا دور، به وسیله یکی از زیارات معروف یا آن چه که شبیه زیارت است، مستحب است. (الإقبال بالأعمال الحسنة 130).
در این فرصت استثنایی علاوه بر اینکه می توانیم عقده دل بگشاییم از همه دردها و رنج ها و دلتنگی هایمان بگوییم ، دریا دریا ثواب و عنایت نیز می توانیم به دست بیاوریم.
این مرام اهل بیت علیهم السلام است هم پناه می دهند، هم پاداش، پناه نمی دهند که پاداش بگیرند، منّت نمی گذارند ،عزّت می دهند.
از حضرت امام رضا (علیه السلام) روایت شده است که فرمودند:
«هر که برای زیارتم بار سفر بندد، دعایش مستجاب و گناهانش آمرزیده شود، هر که مرا در آن قطعه زمین زیارت کند، همانند کسی است که رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) را زیارت کرده باشد و خداوند اجر هزار حج مقبول و هزار عمره ی مقبوله برای او بنویسد و من و پدرانم شفاعت کنندگان او در روز قیامت باشیم، و این قطعه زمین باغی است از باغهای بهشت و محل رفت و آمد فرشتگان است و تا ابد گروهی از آسمان نازل می شوند و گروهی بالا می روند تا آن که در صور بدمند.(روز قیامت)
«بحارالانوار،ج 102،ص 44، ح 51».
یک کارشناس مذهبی درباره علت نامیدن ۲۳ ذیالقعده به روز زیارتی امام رضا (ع) توضیحاتی مطرح کرد.
حجتالاسلام حمیدرضا ویژه گفت: در ماه ذیالقعده ۳ روز خاص منسوب به امام رضا (ع) وجود دارد از جمله ۱۱ ذیالقعده ولادت امام رضا (ع)، ۲۳ ذیالقعده روز شهادت امام به روایتی و ۲۵ ذیالقعده که دحوالارض است نیز از روزهای زیارتی امام رضا (ع) هستند؛ پس میتوان علت این انتخاب را روز شهادت آن هم به روایتی دانست.
او گفت: اصل زیارت در این است که انسان در کنار انسان معصوم حضور پیدا کند و از نزدیک به زیارت بپردازد، اما گاهی شرایط برای زیارت از نزدیک فراهم نیست. در همین راستا نیز امام صادق (ع) توصیه کرده در صورت نبود شرایط برای زیارت از نزدیک، انسان میتواند از راه دور سلام دهد.
اعلام برنامههای حرم مطهر رضوی در روز زیارتی امام رضا (ع)
همزمان با بیست و سوم ذیالقعده،روز زیارتی امام رضا (ع) ، ویژه برنامههایی امروز در حرم مطهر رضوی برگزار میشود.
ثواب زیارت امام رضا(ع)
مرحوم شیخ عباس قمی در وقایع الایام و مفاتیح الجنان در فضیلت ماه ذی القعده و به خصوص روز زیارتی امام رضا(ع) مینویسد: «بدان که این ماه اول ماههای حرام است که حق تعالی در قرآن مجید ذکر فرموده و آنها ذی القعده و ذی الحجه، محرم و رجب است که در اسلام معظم و مکرم بودهاند و سید ابن طاووس روایتی نقل کرده که ذی القعده محل اجابت دعاست در وقت شدت و در روز یکشنبه این ماه نمازی با فضیلت بسیار از رسول خدا(ص) روایت کرده که مجملش آن است که هر که آنرا به جا آورد، توبهاش مقبول و گناهش آمرزیده شود و خصماء او در روز قیامت از او راضی شوند و با ایمان بمیرد و دینش گرفته نشود و قبرش گشاده و نورانی گردد و والدینش از او راضی گردند و مغفرت شامل حال والدین او و ذریه او گردد و توسعه رزق پیدا کند و ملک الموت با او در وقت مردن مدارا کند و به آسانی جان او بیرون شود».
روایت شده که هر که در یکی از ماههای حرام سه روز متوالی که پنجشنبه و جمعه و شنبه باشد روزه بگیرد، ثواب ۹۰۰ سال عبادت برای او نوشته شود.
شیخ کلینی(ره) هم در باب زیارت امام هشتم(ع) گفته است؛ زیارت حضرت برابر است با ثواب هزار حج و درصورت زیارت با معرفت برابر است با ثواب یکمیلیون حج، ثواب انفاق و جهاد در راه خدا قبل از فتح مکه، ثواب هفتاد شهیدی که در رکاب پیامبر(ص) جهاد کرده باشند.
آیت الله بهجت نیز در خصوص زیارت امام رضا(ع) سفارش کرده است: زیارت شما قلبی باشد. در موقع ورود اذن دخول بخواهید، اگر حال داشتید به حرم بروید. هنگامی که از حضرت رضا(ع) اذن دخول میطلبید و میگویید: «أأدخل یا حجة الله؛ ای حجت خدا، آیا وارد شوم؟» به قلبتان مراجعه کنید و ببینید آیا تحولی در آن به وجود آمده و تغییر یافته است یا نه؟ اگر تغییر حال در شما بود، حضرت(ع) به شما اجازه داده است. اذن دخول حضرت سیدالشهدا(ع) گریه است، اگر اشک آمد امام حسین(ع) اذن دخول دادهاند و وارد شوید.
اگر حال داشتید به حرم وارد شوید. اگر هیچ تغییری در دل شما به وجود نیامد و دیدید حالتان مساعد نیست، بهتر است به کار مستحبی دیگری بپردازید. سه روز روزه بگیرید و غسل کنید و بعد به حرم بروید و دوباره از حضرت اجازه ورود بخواهید.
آیتالله بهجت با اشاره این مطلب که زیارت امام رضا(ع) از زیارت امام حسین(ع) نیز بالاتر است، گفته است؛ زیارت شما باید از صمیم قلب باشد. در هنگام ورود اذن دخول بخواهید و اگر حال مساعدی داشتید به حرم بروید.
روزهایی ویژه زیارت امام رضا(ع)
علامهمجلسی در بحارالانوار بر استحباب زیارت امام رضا(ع) در روزهای خاصی تأکید بیشتری داشتهاند، روز تولد آن حضرت، یازدهم ذیالقعده. روز شهادت امام(ع)، آخرین روز یا هفدهم ماه صفر یا بیستوچهارم ماه رمضان، روز بیعت مردم با ایشان یعنی روز اول یا ششم ماه رمضان. روز بیستوسوم ذی القعده که بنابر قولی در چنین روزی آن حضرت به شهادت رسیدهاند.
روز بیستوپنجم ماه ذیالقعده، معروف به روز «دحوالارض» روزی که خدای متعال زمین را گسترانید، عبادت در آن روز آثار و برکتهای عظیم و بیمانندی دارد و زیارت امام رضا(ع) در آن روز افضل اعمال دانسته شده است. روز چهارشنبه، این روز به نام امامان موسیبنجعفر(ع)، علیبنموسی(ع)، محمدبنعلی(ع) و علیبنمحمد(ع) است. در روز جمعه نیز زیارت چهارده معصوم و ازجمله حضرت علیبنموسیالرضا(ع) مستحب است.
آداب تشرف به حرم رضوی
درباره آداب تشرف باید گفت که مرقد مطهر حضرت رضا(ع) کانون فرازوفرود فرشتگان الهی و محل عبادت و راز و نیاز بندگان شایسته خدا و عارفان و عالمان خداشناس است. اینها نشانگر آن است که همواره باید باادب و فروتنانه وارد این بارگاه باعظمت شد و حرمت حریم علیبنموسیالرضا(ع) را بهگونهای شایسته پاس داشت.
عالمان بزرگ شیعه برای زیارت آدابی آوردهاند که رعایت آنها در همه حرمهای ائمه(ع) بهویژه حرم امام رضا(ع) تاکید شده است و چه نیکوست که در روز زیارتی آن حضرت که بهترین روزها در زیارتشان است این اعمال را رعایت کنیم.
در روایات درباره پیش از زیارت تاکید شده است که غسل کنید و لباسهای تمیز، پاک و نو بپوشید. با حالت خضوع و خشوع بهسوی حرم حرکت کنید و مدام ذکر بگویید و چون به درگاه حرم رسیدید، بایستید و دعا و اذن دخول بخوانید و بکوشید تا حالت خشوع و خضوع و رقت قلب در خود پدید آورید. درمقابل ضریح بایستید و زیارت و دعا بخوانید.
پساز زیارت، گونه راست و سپس چپ را بر ضریح بگذارید و از روی تضرع و خشوع دعا کنید و خدای را به حق خودش و به حق صاحبقبر قسم دهید و بخواهید که خدا ایشان را شفیع قرار دهد. بنا بر آداب اسلامی لازم است که دعاکننده در دعاکردن اصرار ورزیده و پافشاری کند، آنگاه به بالای سر بیاید و دوباره دعا کنید. پساز زیارت دورکعت نماز بالای سر حضرت بخوانید.
پساز نماز زیارت، دعاهایی را که نقل شده و زیارتنامههای معتبر مانند زیارت امینا…، جامعه کبیره و زیارت خاصه امام ضا(ع) بخوانید و برای امور دینی و دنیوی خود دعا کنید. هرچه دعا را به دیگران تعمیم دهید، به اجابت نزدیکتر است.
مقداری قرآن تلاوت کنید و ثوابش را به حضرت اهدا کنید. این عمل به نوعی تعظیم و بزرگداشت حضرت محسوب میشود. سپس استغفار کرده و از گناهان خود توبه کنید.
به خادمان حضرت رضا(ع) احترام کنید که نوعی احترام به حضرت به شمار میآید. برای احترام به امام معصوم و باقیماندن شدت شوق به زیارت، در خارجشدن از حرم عجله نکنید و هنگام خروج پشت به قبر حرکت نکنید.
صدقه و انفاق به نیازمندان را بهویژه اگر از سادات باشند، فراموش نکنید. وقتی جمعیت زائران زیاد است، مستحب است آنانکه درکنار ضریح یا مکانهای با فضیلت قرار دارند، زودتر زیارت خود را تمام کنند تا نوبت به دیگران هم برسد. مستحب است کسی که به زیارت میرود به نیابت از پدر و مادر و دوستان بلکه همه مؤمنان زیارت کند.
زیارت شیعه و سنی ندارد، شخصیت و کرامت امام رضا(ع) در نظر اهل خرد و شیعه و سنی تا اندازهای بوده است که برآوردهشدن حاجات و توسل به ایشان برای آنان امری مسلم و مجرب به شمار میرفته است؛ بهگونهای که «محمدبنعلیبنسهل» از فقیهان بنام شافعی دراینباره گفته است: «هر مشکلی از امور دینی و دنیوی بر من عارض میگشت برای حل آن گرفتاری، به زیارت مرقد مطهر امام رضا(ع) میرفتم و درکنار آن بقعه متبرکه دعا میکردم و حاجتم برآورده و مشکلم برطرف میشد و این موضوع برایم بهصورت عادت درآمده و به تجربه نیز ثابت شده بود.»
صلوات خاصه امام رضا(ع):
اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی عَلِیِّ بْنِ مُوسَی الرِّضَا الْمُرْتَضَی الاِْمامِ التَّقِیِّ النَّقِیِّ وَحُجَّتِکَ عَلی مَنْ فَوْقَ الاَْرْضِ وَمَنْ تَحْتَ الثَّری الصِّدّیقِ الشَّهیدِ صَلوةً کَثیرَةً تآمَّةً زاکِیَةً مُتَواصِلَةً مُتَواتِرَةً مُتَرادِفَةً کَاَفْضَلِ ما صَلَّیْتَ عَلی اَحَدٍ مِنْ اَوْلِیآئِکَ؛ خدایا درود فرست بر علی بن موسی الرضا آن امام پسندیده با تقوای پاک و حجت تو بر هر که روی زمین و هر که در زیر زمین است آن راستگوی شهید درودی بسیار و تام و تمام و پاکیزه و پیوسته و پی در پی و دنبال هم مانند بهترین درودی که میفرستی بر یکی از دوستانت.
زیارت مختصر امام رضا(ع):
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللَّهِ وَابْنَ وَلِیِّهِ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حُجَّةَ اللَّهِ وَابْنَ حُجَّتِهِ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا اِمامَ الْهُدی وَالْعُرْوَةَ الْوُثْقی وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَکاتُهُ اَشْهَدُ اَنَّکَ مَضَیْتَ عَلی ما مَضی عَلَیْهِ آبآؤُکَ الطّاهِرُونَ صَلَواتُ اللَّهِ عَلَیْهِمْ لَمْ تُؤْثِرْ عَمیً عَلی هُدیً وَلَمْ تَمِلْ مِنْ حَقٍّ اِلی باطِلٍ وَاَنَّکَ نَصَحْتَ لِلَّهِ وَلِرَسُولِهِ وَاَدَّیْتَ الاَْمانَةَ فَجَزاکَ اللَّهُ عَنِ الاِْسْلامِ وَاَهْلِهِ خَیْرَ الْجَزآءِ اَتَیْتُکَ بِاَبی وَ اُمّی زآئراً عارِفاً بِحَقِّکَ مُوالِیاً لاَِوْلِیآئِکَ مُعادِیاً لاَِعْدآئِکَ فَاشْفَعْ لی عِنْدَ رَبِّکَ
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَوْلایَ یَا بْنَ رَسُولِ اللَّهِ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَکاتُهُ اَشْهَدُ اَنَّکَ الاِْمامُ الْهادی وَالْوَلِیُّ الْمُرْشِدُ اَبْرَءُ اِلَی اللَّهِ مِنْ اَعْدآئِکَ وَاَتَقَرَّبُ اِلَی اللَّهِ بِوِلایَتِکَ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْکَ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَکاتُهُ؛
سلام بر تو ای ولی (و نماینده) خدا و فرزند ولی او سلام بر تو ای حجت خدا و فرزند حجت او سلام برتو ای پیشوای هدایت و رشته محکم حق، و رحمت خدا
و برکاتش نیز بر تو باد گواهی دهم که تو به همان راهی رفتی که پدران پاکت بدان راه رفتند درودهای خدا بر ایشان باد اختیار نکردی کوری (گمراهی) را بر هدایت و تمایل نگشتی از حق بسوی باطل و تو براستی خیرخواهی کردی برای خدا و پیامبرش و پرداختی امانت را پس خداوند پاداشت دهد از دین اسلام و مسلمانان به بهترین پاداش ، آمده ام پدرم و مادرم به فدایت به درگاه تو برای زیارت با معرفت به حق تو و دوستدارم دوستانت را و دشمنم با دشمنانت پس شفاعت کن از من در نزد پروردگارت،
سلام بر تو ای مولا و سرور من ای فرزند رسول خدا و رحمت خدا و برکاتش بر تو باد گواهی دهم که توئی امام راهنما و سرپرست با رشد و هدایت بیزاری جویم بدرگاه خداوند از دشمنانت و تقرب جویم بدرگاه خدا بوسیله دوستی تو درود خدا و رحمت خدا و برکاتش بر تو باد.