در گفت و گو با صفحه اقتصاد مطرح شد؛
افاضلی: رفع تحریمها یکشبه نیست؛ اقتصاد ایران قربانی عدم قطعیت است
دبیرکل فدراسیون صنعت نفت ایران با اشاره به احتمال گشایش در صادرات نفت پس از توافقات جدید تاکید کرد بازگشت کامل ایران به بازار جهانی انرژی فرآیندی زمانبر است و حتی در صورت رفع تحریمها نیز نمیتوان انتظار تغییرات فوری داشت. به گفته عرفان افاضلی، مهمترین چالش امروز اقتصاد کشور نه صرفا فروش نفت، بلکه نبود پیشبینیپذیری و عدم قطعیت در فضای اقتصادی است که تصمیمگیری را برای فعالان اقتصادی دشوار کرده است.
با مطرح شدن دو بند نفتی در توافق میان ایران و آمریکا و احتمال تسهیل صادرات نفت و دسترسی به درآمدهای نفتی، این پرسش مطرح شده که شرکت ملی نفت ایران در این مقطع چه سیاستی باید در پیش بگیرد و افزایش احتمالی صادرات چه اثری بر اقتصاد کشور خواهد داشت.عرفان افاضلی، دبیر کل فدراسیون صنعت نفت ایران، در گفتوگو با صفحه اقتصاد با اشاره به شرایط ماههای گذشته گفت: عدم فروش نفت سبب شد شرکت ملی نفت ایران برای صیانت از میادین و خطوط لوله، برنامه کاهش تولید را در دستور کار قرار دهد.
به گفته او، بازگشت به ظرفیتهای پیشین تولید نیازمند زمان است.افزایش تولید به معنای بازگشایی چاهها و رسیدن به سطح تولید قبلی است و این فرآیند طبیعتازمانبر خواهد بود.فرصت محدود نفت در عصر گذار انرژیافاضلی با اشاره به روند جهانی گذار انرژی و حرکت به سمت کاهش کربن گفت ظرفیت توسعه نفت در جهان در بلندمدت محدود خواهد شد و به همین دلیل هرگونه گشایش در صادرات نفت برای ایران یک دریچه فرصت محسوب میشود.
وی تاکید کرد بهترین سناریو در صورت موفقیت مذاکرات، ایجاد منافع اقتصادی مشترک بهویژه میان بخش خصوصی دو کشور است تا از مسیر سرمایهگذاری خارجی، بهخصوص در حوزه توسعه نفت و گاز، انتقال دانش و فناوری نیز محقق شود.به گفته دبیر کل فدراسیون صنعت نفت ایران، اگر این فرصت جنبه بلندمدت پیدا کند، میتواند به نفع صنعت نفت کشور باشد.
سیاستگذاری نفتی؛ تصمیمی در سطح حکمرانی
افاضلی درباره اینکه شرکت ملی نفت ایران در این مقطع چه سیاستی باید در پیش بگیرد، گفت این موضوع بیش از آنکه صرفا فنی باشد، به سیاستگذاری و حکمرانی وزارت نفت بازمیگردد.او البته تاکید کرد برخی موضوعات فنی در این حوزه جنبه محرمانه دارند، اما در مجموع باید واقعبینانه به روند رفع تحریمها نگاه کرد.ادامه مسیر تراستیها در کوتاهمدتدر سالهای تحریم، فروش نفت ایران از طریق شرکتهای واسط یا تراستیها و برخی بانکهای مشخص انجام میشد. افاضلی با دفاع از نقش این شرکتها گفت: این شرکتها در دوران تحریم ریسک همکاری با ایران را پذیرفتند و اگر این ریسک را نمیپذیرفتند، مدیریت اقتصاد در شرایط تحریمهای اولیه و ثانویه بسیار دشوارتر میشد.به گفته او، حتی در صورت خوشبینانهترین حالت، رفع تحریمها یکشبه رخ نمیدهد و فرآیندی زمانبر خواهد بود. بنابراین در کوتاهمدت ادامه مسیر فعلی اجتنابناپذیر است.وی افزود: در صورت لغو کامل تحریمهای اولیه و ثانویه، میتوان بهتدریج هزینههای نقلوانتقال پول را کاهش داد و با حذف واسطهها و حذف تخفیف فروش نفت، درآمد شرکت ملی نفت ایران را افزایش داد. ضمن اینکه ایجاد تنوع در مشتریان، وابستگی ما را به تعداد محدودی از خریداران نفت کم کرده و عملا دست وزارت نفت را برای فروش نفت با قیمت و شرایط مناسب باز می گذارد.
چالش یافتن مشتریان پایدار
افاضلی یکی از نکات مهم در بازگشت به بازار را اطمینانبخشی به مشتریان دانست. به گفته او، پالایشگاههایی که قصد استفاده از نفت ایران را دارند، باید اطمینان داشته باشند که در بلندمدت به خوراک پایدار دسترسی خواهند داشت.وی توضیح داد: تنظیم ورودی پالایشگاهها بر اساس نوع نفت خام فرآیندی تخصصی است و بدون چشمانداز پایدار اقتصادی، مشتریان حاضر به تغییر تنظیمات خود نخواهند بود.به اعتقاد او، در میانمدت و در صورت رفع تحریمها، ایران میتواند بهتدریج جایگاه پیشین خود را بازیابد و مشتریان جدید جذب کند.
نفتیتر شدن اقتصاد یا استفاده از فرصت؟
وی در پاسخ به این پرسش که آیا افزایش صادرات نفت باعث نفتیتر شدن اقتصاد خواهد شد، گفت: دریچه فرصت نفت محدود است. کشورهای مختلف با حداکثر ظرفیت در حال برداشت از منابع خود هستند. ما نیز باید با بالاترین ضریب بازیافت، نفت را استخراج و آن را به زیرساختهای ماندگار تبدیل کنیم.وی افزود در برنامه هفتم توسعه، هدفگذاری تولید روزانه ۴ میلیون و ۳۰۰ هزار بشکه در پایان برنامه پیشبینی شده است و در صورت رفع تحریمها، باید از این ظرفیت برای افزایش قدرت چانهزنی و توسعه صادرات گاز استفاده کرد.
گاز؛ مزیت بلندمدت ایران
افاضلی با اشاره به جایگاه ایران در ذخایر گاز طبیعی گفت ایران از بزرگترین دارندگان ذخایر گاز در جهان است و گاز بهعنوان سوختی پاکتر نسبت به نفت، افق مصرف طولانیتری در بازار جهانی دارد.به گفته او، آینده انرژی ایران بیش از نفت به گاز وابسته است؛ مشروط بر آنکه علاوه بر مدیریت تولید، مدیریت مصرف داخلی و عبور از ناترازیها محقق شود.
فرصت برای سرمایهگذاری خارجی در انرژی و پتروشیمی
دبیر کل فدراسیون صنعت نفت ایران افزایش تولید نفت را مترادف با افزایش درآمدهای نفتی و افزایش جذابیت برای سرمایهگذاران خارجی دانست و تاکید کرد :اما این امر مستلزم ترسیم یک چشمانداز امن و پایدار برای سرمایهگذاران خارجی است.به اعتقاد او، بهترین سناریو حضور فعال بخش خصوصی داخلی و خارجی در کنار یکدیگر است تا ضمن تقویت توان داخلی، دولت نیز در موقعیت مطمئنتری قرار گیرد و نقش نظارتی خود را احیا کند.
مشکل اصلی اقتصاد؛ نبود قطعیت
افاضلی مهمترین معضل کنونی اقتصاد ایران را نه صرفافروش نفت، بلکه نبود پیشبینیپذیری و عدم قطعیت در فضای اقتصادی دانست.وی گفت: بسیاری از کشورهای منطقه نیز به نفت وابستهاند، اما اقتصاد باثباتتری دارند. مشکل اصلی ما عدم قطعیت و نبود چشمانداز روشن برای فعالان اقتصادی است و فعالان اقتصادی زمانی میتوانند تصمیمگیری دقیق داشته باشند که تکلیف مسیر آینده روشن باشد؛ چه با توافق و چه بدون توافق.افاضلی تاکید کرد: امروز مهمترین نیاز اقتصاد ایران عبور از شرایط عدم قطعیت و فراهم کردن یک چشمانداز روشن برای مردم و فعالان اقتصادی است؛ در چنین شرایطی امکان برنامهریزی و تصمیمگیری منطقی فراهم میشود.
نظر شما