بازتاب مذاکرات ایران و آمریکا در منطقه و جهان؛ نشست مسقط چه دستاوردی داشت؟
جزئیات بازتاب مذاکرات ایران و آمریکا در منطقه و جهان و دستاورد نشست مسقط را در این گزارش بخوانید.
مذاکرات ایران و آمریکا که در دو بخش انجام شد به پایان رسید.رسانههای جهان چه در فضای مجازی چه در وبگاه های خبری تنها به این موضوع پرداختند چراکه نتیجه آن ممکن است از یک جنگ تمام عیار منطقه ای جلوگیری کند.
خبر آنلاین نوشت: نخستین دور مذکرات ایران و آمریکا در مسقط پس از جنگ ۱۲ روزه در حالی آغاز شد چشمانداز روشنی از دیپلماسی وجود نداشت و تهران و واشنگتن در آستانه جنگ قرار داشتند. اما پس از لشکرکشی آمریکا به خلیج فارس با تلاش و میانجیگری کشورهای منطقه دو طرف بار دیگر در ۱۷ بهمن به میز مذاکره بازگشتند. بازگشتی که نه تنها در مسقط بلکه کشورهای میانجی هم در حال تبادل نظر و ادامه میانجیگری خود بودند و رسانه های جهان هم لحظه به لحظه این مذاکرات را پوشش میدادند.
مذاکرات ایران و آمریکا که در دو بخش انجام شد به پایان رسید. مذاکراتی تاریخی که رسانههای جهان چه در فضای مجازی چه در وبگاه های خبری تنها به این موضوع پرداختند چراکه نتیجه آن ممکن است از یک جنگ تمام عیار منطقه ای که تقریبا می توان گفت که اگر آغاز شود تمام منطقه را در آتش فرو میبرد جلوگیری کند. بر همین اساس با قطعیت میتوان گفت دست کم منطقه غرب آسیا در نقطه عطف تاریخی قرار گرفته است.
نشست ایران و آمریکا در مسقط نتیجه روشن و ملموسی نداشت. به گفته مقامهای وزارت امور خارجه ایران، تنها دستاورد این نشست اظهار تمایل دو طرف به ادامه گفت و گوها بود. با این حال پایان مذاکرات به معنای شکست نبود و همین اظهار تمایل به ادامه گفت و گوها، در شرایطی که منطقه نگران جنگ تمام عیار است، میتواند امیدبخش باشد.
سید عباس عراقچی، پس از پایان گفت و گوهای غیر مستقیم با استیو ویتکاف، تصریح کرد که فضای حاکم بر مذاکرات خود بود و اظهار امیدواری کرد که با استمرار این مسیر دو طرف به توافق دست پیدا کنند.
این حال مشخص نیست که در دورهای احتمالی بعدی مذاکرات تا چه اندازه این فضای امیدبخش ادامه پیدا کند.
اما در این دور از مذاکرات در تاریخ ۱۷ بهمن ۱۴۰۴ مصادف با ۶ فوریه ۲۰۲۶ که برگی از تاریخ جهان را رقم خواهد زد چه گذشت؟
قبل از رسانههای جهان، رسانه های ایران در بی سابقه ترین محدودیت خبری مجبور به پوشش مذاکرات بودند. ما فقط از خبرنگار اعزامی صدا و سیما حرف های ضد و نقیض شنیدیم و خبرنگار اعزامی دیگر از خبرگزاری دولت بود او نیز تنها به گزارش ها و بیانیه های رسمی اکتفا کرد. این وضعیت رسانه های ایران بود که با تمام محدودیت فیلترینگ و سانسور خبری از اخبار تلگرامی خبرهای مذاکره ایران را دریافت کردیم که این قسمت غم انگیز این مذاکره تاریخی بود!
اما رسانههای جهان که دسترسی بهتر و منابع بهتری در مسقط داشتند اخبار مذاکره را تا این لحظه مثبت ارزیابی کرده اند البته در این میان روزنامه نیویورک تایمز هم شیطنت های خبری خود را ادامه داد و همزمان به تست موشکی خرمشهر ایران پرداختت و در خبری دیگر تصاویر ماهواره ای از بازسازی سایت های موشکی ایران را منتشر کرد.
در همین حال این رسانه ها از حضور فرمانده سنتکام به محل مذاکرات خبر دادند که خبرنگار صدا و سیما مصرانه حضور او را تکذیب کرد تا اینکه همان کانال های تلگرامی به نقل از منابع خارجی عکس حضور او را در مذاکرات منتشر کردند.
خبرگزاری ایرنا در بازتاب اخبار مذاکره در رسانه های جهان نوشت: روزنامه «گاردین» مذاکرات مسقط را تلاشی «حساس و پرمخاطره» در قالب یک کوشش برای جلوگیری از تشدید تنش توصیف کرد و آن را نشانهای از تلاش برای فعال نگهداشتن کانال دیپلماتیک ارزیابی کرد.
«رویترز» نیز نوشت: واشنگتن در پی گسترش دستورکار گفتوگوها به موضوعاتی مانند برنامه موشکی و مسائل منطقهای است، در حالی که ایران بر تمرکز گفتوگوها بر پرونده هستهای تاکید دارد و برنامه دفاعی خود را خط قرمز میداند.
روزنامه اسپانیایی «الپاییس» هم در گزارشی نوشت، تهران گفتوگوها را صرفاً در چارچوب هستهای میخواهد، اما واشنگتن خواهان ورود به موضوع موشکها و نیز نقش منطقهای ایران است.
این رسانه همچنین به طرحهایی که به گفته آن از سوی برخی میانجیها مطرح شده اشاره کرد؛ از جمله ایدههایی درباره محدودسازی سطح و دامنه غنیسازی و کاهش ذخایر با غنای بالاتر در برابر ترتیباتی که از آن با عنوان «پیمان عدم تعرض» یاد شده است.
در فرانسه، روزنامه «لوموند» نیز پیش از آغاز مذاکرات، بر اختلاف دیدگاه طرفین درباره گستره گفتوگوها تمرکز کرد و روایت غالب خود را بر این گزاره بنا گذاشت که واشنگتن در پی وارد کردن برنامه موشکی و مسائل منطقهای به دستورکار است، در حالی که ایران تاکید دارد گفتوگوها محدود به موضوع هستهای باشد.
این نگاه در برخی خروجیهای رسانهای فرانسوی نیز تکرار شده است. برای نمونه، «فرانسه۲۴» در گزارشهای خود مذاکرات را تلاشی برای باز کردن گره دیپلماسی با وجود اختلافات آشکار بر سر دستورکار توصیف کرد.
مجموع این بازتابها نشان میدهد که رسانههای اروپایی مذاکرات مسقط را بیش از هر چیز بهعنوان فرصتی برای بازگشت به مسیر گفتوگو و کاستن از تنشهای انباشته دنبال کردهاند و بر این نکته تاکید دارند که تداوم تماسهای دیپلماتیک و توافق طرفین بر ادامه رایزنیها میتواند زمینه را برای ورود به گفتوگوهای جدیتر و نتیجهمحور فراهم کند.
این رسانهها همچنین مینویسند، تمرکز گفتوگوها بر پرونده هستهای و پرهیز از افزودن موضوعات حاشیهای، شانس پیشبرد مذاکرات و نزدیک شدن به چارچوبهای عملی برای تفاهم را افزایش میدهد.
نظر شما