سقوط ظرفیت پالایش نفت در جهان
گزارشهای اخیر نشان میدهد زنجیره تولید و پالایش نفت در نقاط مختلف جهان با اختلالهایی روبهرو شده که اثر آن در بازار سوخت بهتدریج نمایان میشود؛ موضوعی که نگرانیها درباره پایداری عرضه را افزایش داده است.
حمله به پالایشگاهها، اختلال در انتقال نفتکشها و کاهش عرضه نفت خام باعث شده بازار جهانی سوخت با کمبود جدی روبهرو شود و روند بازگشت به شرایط عادی حتی پس از پایان جنگها نیز چندین ماه زمان ببرد.
ظرفیت از دسترفته پالایش نفت در جهان به حدود ۹ میلیون بشکه در روز رسیده است؛ رقمی که معادل نزدیک به ۹ درصد از کل ظرفیت پالایش جهانی به میزان ۱۰۰.۵ میلیون بشکه در روز است. تنها جنگ ایران باعث توقف یا کاهش فعالیت پالایشگاههایی با ظرفیت ۳.۵۲ میلیون بشکه در روز شده و جنگ روسیه و اوکراین نیز حدود ۱.۴۲ میلیون بشکه دیگر از ظرفیت پالایش را از بین برده است.
در عربستان، پالایشگاه رأس تنوره با ظرفیت ۵۵۰ هزار بشکه در روز آسیب دید و در کویت نیز پالایشگاههای «مینا الاحمدی» و «مینا عبدالله» هدف حملات پهپادی قرار گرفتند. همچنین پالایشگاه بزرگ الزور کویت با ظرفیت ۶۱۵ هزار بشکه در روز مجبور به کاهش تولید شد. همزمان حملات پهپادی اوکراین به زیرساختهای انرژی روسیه، دستکم ۱۶ مرکز پالایشی این کشور را از ژانویه تا مه هدف قرار داده و حدود ۷۰۰ هزار بشکه از ظرفیت پالایش روسیه را متوقف کرده است.
همچنین قیمت نفت برنت در ماه آوریل به ۱۲۶ دلار در هر بشکه رسید که بالاترین سطح در چهار سال اخیر محسوب میشود. قیمت سوخت هواپیما نیز رکورد تاریخی ثبت کرده و قیمت گازوئیل در اروپا و آسیا به شدت افزایش یافته است. تحلیلگران میگویند کمبود سوخت جت و گازوئیل بیش از سایر فرآوردهها احساس میشود و اروپا ممکن است از ماه ژوئن با کمبود سوخت هواپیما روبهرو شود.
در همین حال، ذخایر جهانی نفت و فرآوردههای نفتی با سرعت زیادی در حال کاهش است. مدیرعامل شرکت «توتال انرژی» اعلام کرده حدود ۵۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر جهانی برداشت شده و این رقم ممکن است به یک میلیارد بشکه برسد، زیرا بازگشت پالایشگاههای آسیبدیده به مدار تولید زمانبر خواهد بود. همچنین ذخایر فرآوردههای نفتی سنگاپور در هفتم مه به پایینترین سطح در بیش از ۹ ماه گذشته رسید.
آژانس بینالمللی انرژی نیز اعلام کرده تولید نفت روسیه در آوریل امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل، ۴۶۰ هزار بشکه در روز کاهش یافته و به حدود ۸.۸ میلیون بشکه رسیده است. صادرات فرآوردههای نفتی روسیه نیز با افت ۳۴۰ هزار بشکهای به ۲.۲ میلیون بشکه در روز کاهش یافته که پایینترین رقم ثبتشده از سوی این نهاد بینالمللی است.
کارشناسان هشدار میدهند ادامه این وضعیت میتواند تورم جهانی را تشدید کرده و قیمت سوخت و حملونقل را در بسیاری از کشورها افزایش دهد. تحلیلگران بازار انرژی معتقدند حتی اگر جنگها به سرعت پایان یابد، بازار جهانی نفت و سوخت تا ماهها با کمبود عرضه و قیمتهای بالا مواجه خواهد بود.
نظر شما