یادداشتی از حمیدرضا حاجی اشرفی
تکافل + بیمه گری = الگوریتمی توانگر در مدیریت ریسک های اشتغال آفرینی
با قبول این واقعیت که محیط کسب و کارها بطور مستمر بر اساس در حال تکوین هستند ، آنگاه پذیرش این نکته در رویکرد مطالعات ریسک بخش اشتغالزایی و کارآفرینی باعث
صفحه اقتصاد -
خردمندان سرمایه اصلی کشورها را امروزه نیروهای کار جوان ، ماهر و تحصیل کرده می دانند. در نظریه منحنی عمر بوستون؛ انسانها، موجودات، پروژه ها، سازمانها و … همه دارای عمر مشخصی هستند و دانشمندان همین علت را موجب پویایی و سیر تکوین جوامع بشری می دانند.
مباحث مربوط به مشاغل و اشتغالزایی و نیز بازسازی و نوسازی اکوسیستم های کسب و کار نیز تابع نظریه تحلیلی منحی عمر هستند . زیرا با تحولات تکنولوژی و تغییرات مداوم سبک زندگی که تابع نوآوری های تکنولوژی بشری هستند ، سبک های زندگی و نحوه تولید و استفاده از کالاها و روش عرضه خدمات دائما متحول و محصولات جدید جایگزین می شوند تا تامین نیازهای گوناگون افراد بشر صورت پذیرد . به همین علت ، بطور مرتب شاهد اضمحلال و تاسیس؛ شرکت ها ، مزارع، کارخانجات ، فروشگاهها بعلت همین تغییرات تکنولوژی و نوآوری در مصنوعات ساخت بشر و نیز مرگ و بازنشستگی شاغلین و صاحبان سرمایه و دانش نسل های پیشین و شروع فعالیت نسل های جدید در بازار کسب و کارها هستیم . یعنی اینکه ؛ اکوسیستم کسب و کارها همچون چرخه ؛ تولد ، رشد ، افول و مرگ در نسل های مختلف دچار تحولات مستمر در بازه های زمانی بین نسلی هستند و درک این حرکت جوهری بسیار حائز اهمیت از جنبه مدیریتی می باشد .
با قبول این واقعیت که محیط کسب و کارها بطور مستمر بر اساس [ مبانی تحلیل منحنی عمر ] در حال تکوین هستند ، آنگاه پذیرش این نکته در رویکرد مطالعات ریسک بخش اشتغالزایی و کارآفرینی باعث شناخت دقیقتر تحولات اقتصادی - صنعتی جهان می شود . موضوعی مهم که چندین دهه در دانشگاهها و پژوهشکده های معتبر دنیا در حال مطالعه و برنامه ریزی است .
نقش و اهمیت دانش مدیریت ریسک در پویایی اکوسیستم کسب و کار ملی کشورها چیست؟
پاسخ : بر اساس سه روش برنامه ریزی ؛ کوتاه - میان - بلند مدت ، مدیریت ریسک بطور اصولی مخاطرات زمان تولد - رشد - اوج - افول زندگی هر نسل و بنگاههای اقتصادی را در بردار زمان شناسایی ، کنترل و هدایت می کند .روش کار بدین صورتست ؛ ریسک های موجود تحت برنامه کوتاه مدت ، ریسک های ماههای بعد تحت برنامه میان مدت و ریسک هایی که بواسطه تحولات تکنولوژیکی و تغییرات بین نسلی و تصمیمات استراتژیک سازمانهای بین المللی پیش بینی می شوند تحت برنامه بلند مدت مورد مطالعه ، پیش بینی و طراحی پوشش می شوند …
صنعت بیمه بازرگانی یکی از مشاغل فوق تخصصی در دنیاست که به علت سرعت بالا در تحولات سایر رشته ها و تکنولوژی مرتبا نیاز به نوآوری دارد. لیکن همچون سایر رشته های شغلی می باید تابع چارچوب قوانین و مقررات نسبتا ثابت که دیر به دیر عوض می شوند باشد ، بهمین علت امکان بروز رسانی سریع در عملیات بطور همزمان و موازی با تحولات تکنولوژیکی روزآمد را ندارد و بیشتر مواقع از ارائه خدمات و پوشش دهی به بیمه گذاران بخصوص در اکوسیستم های نوین کسب و کار آن چالاکی در واکنش به تقاضا مبتنی بر نوآوری در محصولات و روشهای اجرایی را ندارد.
کشورهای اسلامی در طی سه -چهار دهه گذشته بر مبنای اصول شریعت اسلامی ،جبران خسارتها بر مبنای اصل تعاون در چارچوب عقد تکافل را به موازات بیمه گری بازرگانی بعنوان یک سازگار کار حمایتی منطبق بر تعالیم اسلامی را برگزیده اند و به موفقیت های مطلوبی در این حوزه دست یافته اند . اما بنظر می رسد که ویژگیهای ارزشمند و بی نظیری که در این روش به تدریج هویدا می گردد، هنوز کاملا شناسایی نشده ،زیرا این روش حمایتی دارای پویایی و ویژگیهای ممتازی ست که می تواند کاستی ها و موانع قانونی، فنی، بازاریابی در عملیات بیمه های بازرگانی حین مدیریت ریسک های همگن را جبران کند . صندوق های تکافل ،خدمات بیمه بازرگانی را بعنوان مکمل با تعمیم پوشش دهی خاص خصوصا در حمایت از طرحهای نوین پوشش می دهند و اصلاح روش های اجرا و نوآوری در محصولات پشتیبان در چنین ترکیبی در سرفصل های الگوریتم مدیریت ریسک را تامین و به خدمات دهی موثر مبادرت می کنند . جالب توجه اینکه شرکت های بزرگ اتکایی جهان ، خصوصا اروپایی همچون ، مونیخ ری - هانوفر ری و … با افتتاح پنجره ها و صندوقهای تکافل از این روش مدیریت ریسک پویا
استقبال کرده اند و از جنبه های آموزشی، ارتقا دانش و مالی اتکایی در حال حمایت از تکافل گران اسلامی هستند .
بطور خلاصه اینکه برای گذر از بیمه گری سنتی و حرکت بسوی مدیریت ریسک جامع گروههای مختلف اجتماعی و اقتصادی در سالهای ابتدایی تاثیرات ناشی از انقلاب چهارم صنعتی ، تکافل یک روش نوین ، کارآمد و اقتضایی ارزشمندی ست که می تواند در اقتصاد کشورمان ایران عزیز نیز منشا خدمات ارزنده ای باشد …
*کارشناس مطالعات ریسک و بیمه