یادداشت اختصاصی از حسین افتخار
اقتصاد چیست؟
اقتصاد خرد مطالعهی گرایشهای اقتصادی است یا بررسی این که وقتی افراد تصمیمات مشخصی میگیرند یا عوامل تولید، تغییر میکنند
صفحه اقتصاد - برای همهی ما لازم است درباره اینکه اقتصاد چیست و چگونه زندگی روزمرهی ما را تحت تاثیر قرار میدهد چیزهایی بدانیم. بزرگترین اسمها در اقتصاد را بشناسیم و دربارهی بعضی متغیرهای اصلی که فعالیتهای اقتصادی و تجاری بر اساس آنها اتفاق میافتد، قدری اطلاعات داشته باشیم.
فلسفهی اقتصاد همچون علمِ تصمیمگیری، زندگی روزمرهی ما را اداره میکند. حتی اگر ما به این مسئله آگاه نباشیم. هنگامی که ما نرخ سود کارت اعتباریمان را اندازه میگیریم یا بررسی میکنیم که یک ماشین جدید بخریم، خانهای را اجاره کنیم یا برای شام بیرون میرویم یا به تعطیلات میرویم، در همهی این تصمیمگیریها ما فکرها و محاسبات اقتصادی میکنیم. ما در جهانی زندگی میکنیم که منابع محدودی دارد و اقتصاد به ما کمک میکند تا این منابع محدود را طوری مصرف کنیم که نیازهای بیپایان ما را پاسخ بدهد. اقتصاد حوزهی بسیار گستردهای است و تاریخچهی پرباری دارد و افراد تاثیرگذار بسیاری، از فیلسوفان گرفته تا سیاستمداران در آن کاوش کردهاند و نظریهها را آزمودهاند.
در سادهترین و قابل فهمترین تعریف، اقتصاد مطالعهی نحوهی استفادهی جامعه از منابع محدودش است.
یکی از اولین متفکران شناخته شده در اقتصاد، هزیود شاعر یونانی است. او در نوشتههای خود آورده است که کار، مواد اولیه و زمان باید به صورت بهینه در کنار هم جمع شوند تا بتوانیم بر کمبودها غلبه کنیم. مشکل اصلی اقتصاد این است که انسان در جهانی زندگی میکند که نیازهای بیپایان اما ابزار محدودی در اختیار دارد. به این دلیل است که مفاهیمی چون کارایی و بهرهوری بسیار مورد توجه اقتصاددانان قرار گرفته است. افزایش بهرهوری و استفادهی کارآمدتر از منابع میتواند منجر به بالاتر رفتن استانداردهای زندگی شود.
کار و تجارت
قبل از اینکه بدانیم اقتصاد چیست، باید بگوییم خشتهایی که بنای عظیم علم اقتصاد را میسازند، کار و تجارت هستند. از آنجا که راههای بسیاری برای به کار گرفتن نیروی کار و نیز راههای بسیاری برای اختصاص منابع وجود دارد، تشخیص اینکه بهترین روش برای رسیدن به نتایج مطلوب کدام است کار دشواری است.
برای مثال علم اقتصاد به ما میگوید: افراد و شرکتها بهتر است در یک کار خاص، تخصص پیدا کنند و برای دیگر نیازهایشان دست به تجارت بزنند به جای اینکه بخواهند تمام نیازهایشان را خودشان تامین کنند. همچنین این علم به ما میگوید که تجارت بر اساس یک چیز واسطه مانند پول، کارایی بیشتری خواهد داشت.
اقتصاد کلان ،شاخهای از علم اقتصاد است که به مطالعهی اقتصادِ جمعی میپردازد. در اقتصاد کلان برخی متغیرهای اقتصادی نظیر تورم، سطح قیمتها، نرخ رشد، درآمد ملی، تولید ناخالص داخلی و تغییرات در نرخ بیکاری بررسی میشوند
این شاخه بر روی روندهای اقتصادی و اینکه علم اقتصاد چگونه مانند یک «کل» حرکت میکند متمرکز است.
اجزای اقتصاد کلان
اقتصاد کلان با اقتصاد خرد متفاوت است؛ چرا که اقتصاد خرد بر روی عوامل کوچکتری تمرکز دارد که تصمیمگیریهای افراد و شرکتها را تحت تاثیر قرار میدهد. عواملی که در اقتصاد خرد و کلان مطالعه میشوند بر روی یکدیگر تاثیر میگذارند. برای مثال سطح بیکاری در اقتصاد به عنوان یک عامل کلی بر روی تامین نیروی کار یک شرکت تاثیر میگذارد. اقتصاد کلان در بنیادیترین معنای آن، شاخهای از علم اقتصاد است که با ساختار، عملکرد، رفتار و تصمیمگیریهای کلی سر و کار دارد و به جای اینکه تجارتهای فردی را مورد توجه قرار دهد، بر روی اقتصاد جمعی متمرکز است.
علمی اجتماعی است که تاثیر رفتار فرد فرد انسانها را بر روی استفاده و توزیع منابع محدود مطالعه میکند. اقتصاد خرد نشان میدهد که چرا و چگونه کالاهای مختلف ارزشهای مختلف دارند، چگونه افراد میتوانند تصمیمات کارآمدتر و سازندهتر بگیرند و اینکه افراد چگونه میتوانند بهترین هماهنگی و همکاری را با یکدیگر داشته باشند. اگر بخواهیم کلی صحبت کنیم، اقتصاد خرد در مقایسه با اقتصاد کلان دانشی کاملتر، پیشرفتهتر و دقیقتر است.
اجزای اقتصاد خرد
اقتصاد خرد مطالعهی گرایشهای اقتصادی است یا بررسی این که وقتی افراد تصمیمات مشخصی میگیرند یا عوامل تولید، تغییر میکنند چه اتفاقی میافتد. بازیگران فردی، معمولا به زیرگروههای کوچک مانند خریداران، فروشندهها و صاحبان کسب و کار تقسیم میشوند. این کنشگران بر سر عرضه و تقاضای منابع، استفاده از پول و نرخ سود با یکدیگر برهمکنش دارند.