یادداشت اختصاصی از دکتر معصومه حسین زاده
سودهای بانکی نامتعارف تله ای برای عدم رونق تولید و بورس و اشتغال صنعتی
سودهای بانکی نامتعارف تله ای برای عدم رونق تولید و بورس و اشتغال صنعتی
صفحه اقتصاد -
با گسترش سودهای بانکی نامتعارف که در تبلیغات بانک ها و موسسه ها و صندوق های سپرده گذاری گوی سبقت را از تبلیغات پفک نمکی و چیپس … ربوده اند باید به دو مشکل عمده بانکها پی برد.
اول آنکه بانکها در وضعیت بغرنج کسری خزانه و پشتوانه قانونی بسر میبرند که اینگونه درحال درخواست سپرده گذاری هستند و دوم اینکه چه وام های کلان و بی حساب و کتابی بدون ضامن و ضمانت نامه های قانونی به ارگانها و نهادها و سازمان ها و افراد پشت پرده داده اند که درحال جذب نقدینگی هستند؟!
و از طرفی دادن سودهای زیاد برای سپرده های زیر یکسال و یکساله و پنج ساله و بعضا سودهای بالای ۱۸٪ به سپرده ها ی ۲ ساله این میل و رغبت را در سپرده گذاران بوجود می آورد که با سپرده گذاری در بانک ها از ریسک بازار تولید و بورس و صنعت و نبود اطمینان به بازار صادرات و واردات به یک حاشیه امن دریافتی خواهیم رسید.
و از طرفی مالیات های سنگین بر انواع کسب و کارها و فشارهای دولتی به مالیات ها برای جبران کمبود و کسری بودجه خود و نرخ بهره های سنگین به وامهای اعطایی که بعضا به ۳۰٪ نیز میرسد و نرخ های نجومی خرید و فروش مجوزهای صنعتی و تولیدی که خود تبدیل به یک رانت دولتی سنگین و یک کالای لوکس در سیستم کسب و کار شده است. این راحتی حداقلی را در بین افراد سنین میانسال که حداقل اندوخته ای از سال ها کار به دست آورده اند را در بانکها سپرده گذاری کنند تا بتوانند کسری حقوق بازنشستگی خود را جبران کنند و از طرفی جوانان و مالکان و صاحبان سرمایه های سرگردان که از وضعیت بازار تولید و سرمایه یا اطلاعی ندارند و یا اطمینان ندارند به سپرده گذاری در بانک ها روی می آورند.
و اینک تصور کنید جامعه ای را که نه تولید و نه بورس و نه اشتغال و گردش سرمایه و نه سرمایه گذاری داخلی و خارجی در آن وجود ندارد چگونه میتواند چرخ اقتصاد را به گردش درآورد؟
بانک ها مراکز جمع سرمایه شوند و تولید اتفاق نیفتد؟
این تورم است که بیداد میکند و این مرگ صنعت و تجارت و اشتغال است که با افزایش نقدینگی و به عبارتی عرضه پول زیاد و تقاضای بالا برای خرید و کاهش تولید و نبود تولید راه را برای ورود محصولات خارجی و رانت های آقا زاده ها باز میکند و اینگونه میشود که برنج داخلی در استان های شمالی به کیلویی ۵۰ هزار تومان میرسد و سبد خانوار راه را برای برنج خارجی بی کیفیت و اکثر تاریخ گذشته و دارای انواع سموم باز میکند.
حالا با این مقدمه به عنوان بعضی توضیحات در پرانتز خواهم پرداخت.
نگارنده از واژه ( تله ی بانکی ) برای سود بانکی استفاده کرده است چرا که در یک اقتصاد سالم دادن سود های سالانه به سپرده ها از ۱۰ ٪ تا ۱۸ ٪ یک نشانه بسیار مشکوک برای بانکها ست و استاندارد های جهانی بین نیم تا یک درصد سود به سپرده ها میباشد و اصلا چیزی به نام کارمزد و یا سود بانکی به وامها تعلق نمیگیرد و اکثر بانکها یا با سرمایه گذار مشارکت دارند و یا سودی کمتر از نرخ سود در تولید و بورس میدهند تا مردم تشویق به تولید و سرمایه گذاری در صنعت و بورس و عمران شوند که با این روش اشتغال نیز راه خود را پیدا کرده و مقوله مخوف بیکاری و تورم و کسادی از بین میرود و اگر تورم سالانه بنا به عللی که ممکن است به گرانی اندک مواد اولیه درسطح جهانی منجر شود دولت ها با حمایت های مستقیم از سود ذینفعان کاسته و با ارائه خدمات حمایتی این نقیصه را پوشش میدهند و از طرفی سرمایه گذاران و ذینفعان نیز با آگاهی از آینده سرمایه گذاری اقدام به تولید و توسعه اقتصادی میکنند.
اینکه در ایران اینگونه سودهای کلان به سپرده ها تعلق میگیرد عملا راه را برای گسترش تورم و خاموشی کارخانجات و صنایع و مرگ اشتغال باز میگذارند و از طرفی صنعت نوپای بورس که البته ریسک قابل قبول تا حدودی در آن پذیرفته میشود به یک سیاه چاله دولتی تبدیل میشود که در صورت نابودی قطعی دولت تمام سرمایه های ملت را یک شبه به کام مرگ ونابودی میبرد.
در دنیا و کشورهای مترقی دولت نقش هدایتی و حمایتی و بعضا یک سرمایه گذار ابتدا به ساکن میشود تا ترس و دودلی و عدم اطمینان برای سرمایه گذار از بین برود.
اما در ایران دولتها طی ۵۰ سال اخیر نقش اصلی در انتخاب نوع و جنس سرمایه گذاری را بازی میکند و دیگر راهی برای سرمایه گذاران غیر وابسته و آزاد وجود ندارد و اینگونه میشود که درجه آزادی در اقتصاد کشور به صفر درصد و بعد از کشورهای آفریقایی و ورشکسته و بدون صنعت و تولید و در رده اقتصادهای بسته قرار میگیریم و اینگونه میشود که فرار سرمایه ازطریق خرید ملک و سرمایه گذاری در صنایع خارج از کشور اتفاق می افتد.
با سیاست های غلط خارجی و بستن درهای تجارت به روی جهانیان و محدودیت های شدید و بعضا ۱۰۰٪ اشتباه در واردات و خارج کردن ارز از کشور برای خرید کالاهای غیر ضروری و نبود تخصص در تیم تصمیم ساز اقتصادی به این مثال ساده میرسیم که در خانه خود را به روی همگان ببندیم و هرآنچه درخانه داریم مصرف کنیم. به نظر شما تا چه مدتی میتوانیم دوام بیاریم؟
چرخ اقتصاد زمانی از ورطه شکست و تورم و اختلاس و باند بازی های کثیف سیاسی و اقتصادی و رکود و فساد سیستمی در تمامی مویرگ های اقتصادی و سیاسی نجات پیدا میکند و به چرخش در می آید که از متخصصان واقعی در جاهای واقعی و به طور واقعی استفاده شود و تجارت جهانی را در لوای کنوانسیون های جهانی بپذیریم.
پیش بینی میشود این طناب کلفت تورم و بی دانشی در علم اقتصاد هر روز بیشتر از روز قبل گریبان ملت را بفشارد و هر روز میزان نارضایتی از کسب حداقل معاش بیشتر شود و در این بین آنانی که در زیر چرخ های این دیو ناعدالتی استخوان خرد میکنند مردم عادی و قشر کارگر و زحمتکشان بی پشتوانه میباشند.
اینجاست که علمای دینی باید حرف از حلال وحرام بودن سود بانکها و ربوی بودن سود های دریافتی بالای ۲۸٪ بانکها از وام های اعطایی بزنند و سکوت در این مورد قطعا علامت رضاست….