دلار در ایران از کجا شروع شد؟ + ویدیو

تا آن زمان، کشورهای مختلف جهان به دلار عادت کرده بودند. کشورها برای تجارت بین‌المللی به دلار نیاز داشتند و بانک‌های مرکزی نیز بخش قابل‌توجهی از ذخایر خود را به دلار نگهداری می‌کردند. مهم‌تر از همه، نفت با دلار معامله می‌شد.

یعنی اگر کشوری نفت می‌خواست، باید دلار در اختیار می‌داشت. به همین ترتیب، دلار به تدریج به پول اصلی تجارت جهانی تبدیل شده بود.

اما یک سؤال مهم برای ما وجود دارد: دلار از چه زمانی وارد اقتصاد ایران شد؟

ردپای استفاده از دلار در ایران به دوره قاجار بازمی‌گردد؛ دوره‌ای که ارزش پول ایران در مقایسه با ارزهای خارجی، از جمله دلار، سنجیده می‌شد. با این حال، در آن زمان دلار هنوز ارز مسلط بازار نبود و پوند انگلیس جایگاه قدرتمندتری داشت.

اما یک اتفاق تاریخی، این معادله را تغییر داد: جنگ جهانی دوم.

پس از پایان جنگ و افزایش قدرت اقتصادی آمریکا، جایگاه دلار در اقتصاد جهانی نیز تقویت شد. این تغییر در ایران هم به تدریج خود را نشان داد و دلار بیش از گذشته در مبادلات و مقایسه‌های اقتصادی مورد توجه قرار گرفت.

در دهه ۱۹۴۰ میلادی، هر دلار حدود ۳۲ ریال ارزش داشت و دلار توانست از پوند انگلیس پیشی بگیرد.

اما این تازه آغاز داستان بود؛ چون دلار قرار بود از یک ارز خارجی معمولی، به یکی از مهم‌ترین شاخص‌های اقتصادی ایران تبدیل شود؛ عددی که سال‌ها بعد، تقریباً همه قیمت‌ها و تصمیم‌های اقتصادی به آن گره خورد.

در قسمت بعدی می‌خواهیم سراغ یک سؤال مهم‌تر برویم: دلار در نخستین سال‌های حضورش در ایران دقیقاً چقدر قیمت داشت؟